Skip to content Skip to navigation

Evrenimizin Zamanda Geriye Doğru Giden Bir İkizi Olabilir

Göksu Okar
11/02/2016 - 16:47

Hepimiz farkındayız ki zaman ileri doğru akıyor, geçmişi hatırlayabiliyoruz ama geleceği hatırlayamıyoruz. Peki, fizik yasaları zamanda simetrik olduğu halde neden zaman sadece bir yönde akıyor? Günümüzde tam olarak açıklanamasa da, bu durumun termodinamiğin ikinci yasasıyla ilişkili olduğu düşünülüyor. Entropi yasası olarak adlandırılan bu yasa, kendiliğinden gerçekleşen süreçlerde düzensizliğin her daim arttığını söyler. Zamanın akış yönü diye tanımladığımız, aslında düzensizliğin artış yönüdür.

Julian Barbour, Tim Koslowski ve Flavio Mercanti Physical Review Letters'ta yayımlanan makalelerinde zamanın başlangıç koşullarını incelemişler. Evrenimiz gibi toplam enerjinin ve toplam momentumun 0 olduğu bir sistemde, kütleçekimi, parçacıkların birbirine maksimum yakınlaştığı bir an yaratır ve bu ana Janos noktası denir. Parçacıklar bu noktadan dağılmaya başladığında zaman iki ayrı yönde ilerler ve kütleçekimi, her iki yönde de yapıcı ve şekillendirici kuvvet olarak işlev görür. Yani zamansal olarak bir simetri söz konusudur. Janos noktasından bizim zamanımıza göre ileriye de baksak geriye de baksak aynı düzensizlik ve dağılım gözlemlenir. Dolayısıyla araştırmacılara göre evrenin zamanın geriye doğru aktığı bir ikizi olabilir. Bu ikizi gözlemlememiz mümkün değil. Ancak eğer böyle bir evren varsa bu evrendeki zamanın akış yönü bizim evrenimizinkinin tersidir. Ama o evrende yaşayan canlılara göreyse ters yönde akan bizim evrenimizin zamanıdır. Bunu bir ırmağın belli bir noktada ikiye ayrılıp zıt yönlerde ilerlemesine benzetebilirsiniz. Hangi kolda olursanız olun, su bir yönde akıyordur, diğer koldaki suyun akış yönüyse terstir.

Araştırmaların daha çok yol katetmesi gerekse de, olası bir ikiz evrenin varlığı bilim çevrelerinde büyük heyecan yarattı. Hatta bazı araştırmacılar zamanın iki yönlülüğüyle ilgili yeni modellemeler yapmaya bile başladı. Sonuçta zamanın hâlâ çözülememiş pek çok sırrı olduğunu söyleyebiliriz.

Kaynaklar:

  • Barbour, J., Koslowski, T. ve Mercanti, F, “Identification of a gravitational arrow of time”, Physical Review Letters, Cilt 113, Sayı 18, Makale No: 181101, 2014.
  • Goldhill, O., “It’s possible that there is a ‘mirror universe’ where time moves backwards, say scientists”, Quartz, 18 Ocak 2016.

İlgili İçerikler

Gökbilim ve Uzay

2019 yılı Prof. Dr. Fuat Sezgin Yılı olarak ilan edildi. Bilim Genç olarak 2019 yılı boyunca Prof. Dr. Fuat Sezgin’in İslam bilim ve teknoloji tarihine katkılarını farklı yazılarla ele alacağız.

Gökbilim ve Uzay

Dergimizin 31 Aralık 2017 tarihinden beri Yayın Danışma Kurulu Üyeliğini yürüten, Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Astronomi ve Uzay Bilimleri Bö

Gökbilim ve Uzay

NASA’ya ait Yeni Ufuklar uzay aracı Kuiper Kuşağı’ndaki bir gökcisminin yaklaşık 28.000 kilometre yakınından geçti. Dünya’ya ulaşan ilk görüntülerde Ultima Thule adı verilen gökcisminin birbirine kaynaşmış iki küreden oluştuğu görülüyor. 

Gökbilim ve Uzay

Bu yıl 22.’si düzenlenen Ulusal Gözlem Şenliği’nin başvuruları 14 Ocak-1 Mart 2019 tarihleri arasında gerçekleştirilecek. 

Gökbilim ve Uzay

Bir grup gökbilimci bugüne kadar Güneş Sistemi’nde gözlemlenmiş en uzak gökcismini keşfetti. 

Gökbilim ve Uzay

Ocak ayı iki tutulma olayına ev sahipliği yapıyor. 6 Ocak’ta parçalı Güneş tutulması gerçekleşecek. Tutulma sırasında Ay, Güneş’in yaklaşık %70’ini örtecek. Kuzeydoğu Asya’dan ve Kuzey Pasifik’ten gözlemlenebilecek tutulma Türkiye’den görülemeyecek.

Gökbilim ve Uzay

TÜBİTAK Uzay Teknolojileri Araştırma Enstitüsü (TÜBİTAK UZAY) Müdürü Doç. Dr. Lokman Kuzu ile Türksat 6A projesi ve ülkemizin uydu faaliyetleri ile ilgili bir söyleşi gerçekleştirdik.

Gökbilim ve Uzay

İnsanların uzay keşif macerasında Ay’a, gezegenlere ve Güneş Sistemi’nin ötesine ulaşmak için uzay araçlarının ihtiyaç duyduğu enerji nasıl sağlanabilir?

Gökbilim ve Uzay

Çin, geçtiğimiz cumartesi günü Ay’a uzay aracı gönderdi. Çin mitolojisindeki Ay tanrıçasının adı verilen Chang’e-4 uzay aracının yeni yıl civarında Ay’ın Dünya’dan görünmeyen yüzüne inmesi planlanıyor.

Gökbilim ve Uzay

NASA’ya ait InSight uzay aracı 5 Mayıs’ta Mars’a gönderilmişti. Yaklaşık yedi ay süren 460 milyon kilometrelik uzun bir yolculuktan sonra uzay aracı Mars’a ulaştı ve 26 Kasım’da gezegenin yüzeyine indi.