Skip to content Skip to navigation

Evrenimizin Zamanda Geriye Doğru Giden Bir İkizi Olabilir

Göksu Okar
11/02/2016 - 16:47

Hepimiz farkındayız ki zaman ileri doğru akıyor, geçmişi hatırlayabiliyoruz ama geleceği hatırlayamıyoruz. Peki, fizik yasaları zamanda simetrik olduğu halde neden zaman sadece bir yönde akıyor? Günümüzde tam olarak açıklanamasa da, bu durumun termodinamiğin ikinci yasasıyla ilişkili olduğu düşünülüyor. Entropi yasası olarak adlandırılan bu yasa, kendiliğinden gerçekleşen süreçlerde düzensizliğin her daim arttığını söyler. Zamanın akış yönü diye tanımladığımız, aslında düzensizliğin artış yönüdür.

Julian Barbour, Tim Koslowski ve Flavio Mercanti Physical Review Letters'ta yayımlanan makalelerinde zamanın başlangıç koşullarını incelemişler. Evrenimiz gibi toplam enerjinin ve toplam momentumun 0 olduğu bir sistemde, kütleçekimi, parçacıkların birbirine maksimum yakınlaştığı bir an yaratır ve bu ana Janos noktası denir. Parçacıklar bu noktadan dağılmaya başladığında zaman iki ayrı yönde ilerler ve kütleçekimi, her iki yönde de yapıcı ve şekillendirici kuvvet olarak işlev görür. Yani zamansal olarak bir simetri söz konusudur. Janos noktasından bizim zamanımıza göre ileriye de baksak geriye de baksak aynı düzensizlik ve dağılım gözlemlenir. Dolayısıyla araştırmacılara göre evrenin zamanın geriye doğru aktığı bir ikizi olabilir. Bu ikizi gözlemlememiz mümkün değil. Ancak eğer böyle bir evren varsa bu evrendeki zamanın akış yönü bizim evrenimizinkinin tersidir. Ama o evrende yaşayan canlılara göreyse ters yönde akan bizim evrenimizin zamanıdır. Bunu bir ırmağın belli bir noktada ikiye ayrılıp zıt yönlerde ilerlemesine benzetebilirsiniz. Hangi kolda olursanız olun, su bir yönde akıyordur, diğer koldaki suyun akış yönüyse terstir.

Araştırmaların daha çok yol katetmesi gerekse de, olası bir ikiz evrenin varlığı bilim çevrelerinde büyük heyecan yarattı. Hatta bazı araştırmacılar zamanın iki yönlülüğüyle ilgili yeni modellemeler yapmaya bile başladı. Sonuçta zamanın hâlâ çözülememiş pek çok sırrı olduğunu söyleyebiliriz.

Kaynaklar:

  • Barbour, J., Koslowski, T. ve Mercanti, F, “Identification of a gravitational arrow of time”, Physical Review Letters, Cilt 113, Sayı 18, Makale No: 181101, 2014.
  • Goldhill, O., “It’s possible that there is a ‘mirror universe’ where time moves backwards, say scientists”, Quartz, 18 Ocak 2016.

İlgili İçerikler

Gökbilim ve Uzay

Astrobiyologlar, Güneş Sistemi’nin erken dönemlerinde Güneş günümüzdekinden daha soğuk olmasına rağmen Dünya’nın sıcak kalabilmesinin sebebinin atmosferdeki metan gazı olabileceğini belirledi.

Gökbilim ve Uzay

Yaşama elverişli bölge ifadesi ötegezegen araştırmalarında sıklıkla kullanılan bir terimdir. Bir ötegezegende Dünya’dakine benzer yaşam biçimlerinin oluşabilmesi için gezegenin yörüngesinin tamamının yaşama elverişli bölgenin içinde kalması gerekir.

Gökbilim ve Uzay

Günümüzde kullanılan uzay roketlerinin en güçlüsü olan SpaceX’e ait Falcon Heavy ilk deneme uçuşunu gerçekleştirmek üzere, 6 Şubat’ta Türkiye saati ile 23.45’te ABD’deki Kennedy Uzay Üssü’nden başarıyla fırlatıldı.

Gökbilim ve Uzay

TÜBİTAK Bilim ve Toplum Daire Başkanlığı tarafından organize edilen "2018 Uluslararası İnsansız Hava Araçları Yarışması", 20 – 23 Eylül 2018 tarihinde Türkiye Teknoloji Takımı Vakfı (T3) işbirliği ile İstanbul Grand Airport’a ait yerleşkede gerçekleştirilecek.

Gökbilim ve Uzay

Bilimsel çalışmalar, Uluslararası Uzay İstasyonu’nda (ISS) çalışan astronotların vücut sıcaklığının normalin üzerine çıktığını gösteriyor.

Gökbilim ve Uzay

1 Şubat’ta, dolunay evresinden yeni ayrılan Ay ve Aslan Takımyıldızı’nın en parlak yıldızı Regulus gökyüzünde birbirine yakın görünecek.

Gökbilim ve Uzay

Avrupa Uzay Ajansı (ESA) tarafından 67P Churyumov-Gerasimenko kuyrukluyıldızının üzerine indirilen Rosetta uzay aracı, kuyrukluyıldızın çekirdeğinin kütlece %40’ını organik maddelerin oluşturduğunu keşfetti.

Gökbilim ve Uzay

Günümüzde Mars’a insanlı yolculuklar planlanıyor. Ancak yakın zamanlarda yapılan bir araştırmaya göre Mars’a seyahat edecek astronotlar muhtemelen pek bir şey hatırlamayacak. 

Gökbilim ve Uzay

NASA’nın Kepler uzay aracı yüzeyinde suyun sıvı halde bulunabileceği, Dünya’ya benzer gezegenler arıyor.

Gökbilim ve Uzay

İnsanlar, evreni keşfetme hayallerini hayata geçirmeye başladıklarından beri, Dünya’nın dışında da izler bırakıyor.