Skip to content Skip to navigation

Üç Boyutlu Cisimler ile Sabun Baloncuğu Yapımı

Havva Kırgız - Konya Bilim Merkezi
22/03/2017 - 13:00

Bilmekte fayda var!

Sabun baloncuğu ile oynamak birçoğumuz için hayli eğlencelidir; iki ya da üç boyutlu bir cismi sabunlu suyun içerisine daldırıp çıkardıktan sonra üflersek baloncukların uçuşunu seyredebiliriz.

Bilim insanları da yüzyıllardır sabun baloncukları ile deneyler yapıyor, matematik kuramları geliştiriyor, elde ettikleri kuramsal bilgileri günlük hayata aktarıyorlar. Peki, neden sabun baloncukları bu kadar ilgi çekiyor? Hücreler ve yağmur damlaları sabun baloncukları gibi küresel yüzeye sahiptir. Sabun baloncuklarını paralel iki düzlem arasında tutarsanız altıgen prizma şeklini alır, tıpkı bir bal peteği gibi!

Nelere ihtiyacımız var?

  • 3 adet pipet
  • 3 adet şönil
  • Sıvı bulaşık sabunu
  • Deiyonize su (saf su)
  • Gliserin
  • Büyük bir kap (sabunlu su karışımı için)
  • Makas

 

Ne yapıyoruz?

Her bir pipeti ikiye böldükten sonra tekrar ikiye bölelim. Böylece her bir pipetten eşit uzunlukta dört farklı pipet parçası elde etmiş olacağız.

Daha sonra şönili bu pipet parçalarının içinden geçirelim.

Pipet parçalarından kare oluşturalım. Şönilin uzunluğu yeterli olmazsa ucuna ekleme yapabilirsiniz.

Şönilin ucuna üç pipet parçası daha takalım ve ikinci bir kare daha oluşturalım.

Şönilin ucuna iki pipet parçası daha takalım ve küpün üçüncü yüzünü oluşturalım.

Şönile iki pipet parçası daha ekleyip küpün dördüncü yüzünü oluşturalım.

Son olarak şönile bir pipet parçası daha takalım ve küpü tamamlayalım.

Biz pipet parçalarından aynı şekilde üçgen prizma oluşturduk. Siz de bu yöntemi kullanarak farklı geometrik şekiller oluşturabilirsiniz.

Deiyonize su (yoksa normal su da kullanılabilir), gliserin ve sıvı bulaşık sabununu karıştıralım. Küp ve üçgen prizma şeklindeki üç boyutlu cisimleri sabunlu suya batıralım ve baloncuk oluşturalım.

Ne oldu?

Etkinliğimizde küp ve üçgen prizma oluşturarak, farklı üç boyutlu cisimlerde oluşan sabun baloncuğu geometrisini görmüş olduk.

Sabun baloncukları belirli bir hacimde en az yüzey alanına sahip şekillerdir. Bu nedenle sabun baloncuklarından oluşan alanlara "minimal yüzeyler" denir.

 

Minimal yüzeylerin günlük hayatta uygulamalarını görmek de mümkün. Örneğin ünlü mimar Frei Otto’nun Alman Büyük Çadırı EXPO’67 bir minimal yüzey uygulamasıdır.

İlgili İçerikler

Matematik

TÜBİTAK Türkiye Sanayi Sevk ve İdare Enstitüsü (TÜSSİDE) bu yıl ilk defa lise öğrencilerine yönelik matematik bilim kampı düzenliyor. Matematik Bilim Kampı 2018’e katılmak isteyenler için son başvuru tarihi 3 Ağustos 2018.

Matematik

Keloğlan tahtaya bir tam sayı yazıyor. Daha sonra yedi cücenin her biri, kendisinden önce yazılmış sayılardan küçük olmayacak şekilde tahtaya birer sayı yazıyor. Tahtaya yazılmış ilk yedi sayının...

Matematik

Ayın Matematik Sorusu köşesinde Haziran 2018 sorusunu doğru çözenler belli oldu.

Matematik

1, 2, ... , 101 sayıları bir çemberin etrafına rastgele diziliyor. Saat yönündeki komşusuyla bölünebilen sayılara “mutlu sayı” diyelim. Bir dizilişte en fazla kaç “mutlu sayı” bulunabilir?

Matematik

Ayın Matematik Sorusu köşesinde Mayıs 2018 sorusunu doğru çözenler belli oldu. Doğru çözümü gönderme zamanına göre sıralanmış ilk 10 okurumuz Bilim Genç'ten kitap hediyesi kazandı.

Matematik

Ayın Matematik Sorusu köşesinde Nisan 2018 sorusunu doğru çözenler belli oldu.

Matematik

10x10’luk satranç tahtasının birim karelerinden bazılarına birer taş yerleştirilmiştir. Her köşegen üzerinde en fazla üç taş bulunabiliyorsa, satranç tahtasının üzerinde en fazla kaç taş olabilir?

Matematik

Her biri 2x2 birim karelik birkaç karton parçası, 13x13 birim karelik bir satranç tahtasının üzerine, karton parçalarının her biri satranç tahtasının...

Matematik

Ayın Matematik Sorusu köşesinde Mart 2018 sorusunu doğru çözenler belli oldu.

Matematik

Matematikçilere verilen en saygın ödüllerden biri olan Abel Ödülü’ne bu yıl, geniş bir yelpazede önemli uygulamaları olan şaşırtıcı bağlantılar keşfetmesinden ötürü Kanadalı matematikçi Robert Langlands layık görüldü.