Skip to content Skip to navigation

Ocak Ayında Gökyüzünde Neler Var?

Dr. Tuba Sarıgül
02/01/2017 - 17:29

Her yıl ocak ayının ilk günlerinde en yüksek etkinliğe ulaşan Dörtlük (Quadrantid) göktaşı yağmuru yılın en önemli göktaşı yağmurlarından biri. 1-6 Ocak tarihleri arasında gözlemlenebilecek Dörtlük (Quadrantid) göktaşı yağmurunun en etkin olduğu zaman ise 3-4 Ocak. Bu tarihlerde saatte 120 göktaşı gözlemlemek mümkün.

Göktaşı yağmurunun saçılma merkezi kuzeydoğu yönünde, ufkun 5° üzerinde. Bu günlerde Ay, yeniay evresinden henüz çıkmış olacağından göktaşı yağmurunun gözlemlenmesini çok fazla etkilemeyeceği söylenebilir. Gökyüzünde kayan göktaşlarını Çoban Takımyıldızı ile Ejderha Takımyıldızı arasına bakarak yakalayabilirsiniz.

2 Ocak’ta Ay ve Venüs gökyüzünde birbirine yakın görünecek. Bu tarihte hilal şeklindeki Ay’ı ve Venüs’ü güneşin batışından sonra güneybatı ufkunun üzerinde gözlemleyebilirsiniz.

6 Nisan 2000 tarihinde çekilen bu fotoğrafta hilal şeklindeki Ay, Mars, Jüpiter ve Satürn aynı karede görülüyor.

3 Ocak’ta Ay ve Mars yakın görünümde. Her iki gökcismini güneşin batışından sonra güney ufkunun üzerinde gözlemleyebilirsiniz.

4 Ocak’ta Dünya, Güneş etrafındaki yörünge hareketi sırasında Güneş’e en yakın konumda olacak. Bu konumda iki gökcismi arasındaki mesafe 147.098.000 km.

10 Ocak’ta Ay, Dünya etrafındaki yörünge hareketi sırasında Dünya’ya en yakın konumda bulunacak. Bu konumda her iki gökcismi arasındaki mesafe 363.200 km.

Ay’ın Dünya’ya en yakın olduğu konumdayken çekilmiş bir fotoğrafı

Dünya’ya en uzak olduğu konumla kıyaslandığında, Ay’ın Dünya’ya en yakın olduğu konumda dolunay evresindeki büyüklüğü %14 ve parlaklığı ise %30 daha fazladır.

11 Ocak’ta Merkür en yüksek parlaklığa ulaşıyor.

Merkür, 19 Ocak’ta en büyük batı uzanımı konumunda olacak.

 

Merkür, Güneş’e en yakın gezegen olduğundan Dünya’dan gözlemlenmesi hayli zor. Dünya’dan bakıldığında Güneş ile Merkür arasındaki açının en büyük olduğu, yani Merkür’ün gökyüzünde Güneş’ten en uzakta göründüğü en büyük doğu uzanımı ve en büyük batı uzanımı konumlarında olduğu tarihler Merkür gözlemi için en uygun zamanlar. Güneşin doğuşundan kısa süre önce Merkür ufuk çizgisi üzerinde en yüksek konumda olacağından, şafak vaktinde batı ufkuna bakarak Merkür’ü gözlemleyebilirsiniz.

12 Ocak’ta Venüs en büyük doğu uzanımında olacak. Venüs bu konumdayken gün batımından sonra güneybatı ufkunun üzerinde yaklaşık 4 saat boyunca gözlemlenebilir.

22 Ocak’ta Ay, yörüngesindeki hareketi sırasında Dünya’dan en uzak konumda bulunacak. Bu konumda her iki gökcismi arasındaki mesafe yaklaşık 404.900 km. Fark etmesi zor olsa da Dünya’ya en uzak olduğu konumdayken Ay daha küçük görünür.

19 Ocak’ta Ay ve Jüpiter, 24 Ocak’ta Ay ve Satürn, 31 Ocak’ta ise Ay ve Venüs birbirlerine yakın görünecek.

İlgili İçerikler

Gökbilim ve Uzay

Ay tutulması sırasında Güneş, Dünya ve Ay tam olarak aynı hizadayken Dünya, Güneş ile Ay’ın arasındadır. Bu durumda Dünya’nın gölgesi Ay’ın üzerine düşer. Ancak Ay tutulması sırasında Ay tamamen karanlıkta kalmaz.

Gökbilim ve Uzay

Aslında Dünya da uzayın bir parçası. Ancak “uzay” ifadesi ile çoğunlukla uzayın Dünya...

Gökbilim ve Uzay

Dünya’nın kütleçekimi sıvıların hareketini önemli ölçüde etkiler. Bu nedenle sıvılar Dünya’da ve ağırlıksız bir ortamda, örneğin Uluslararası Uzay İstasyonu’nda farklı şekillerde davranır.

Gökbilim ve Uzay

2017 yılında yaşanan önemli bilimsel olaylardan bir derleme...

Gökbilim ve Uzay

Özellikle NASA’nın ve SpaceX’in uzay seyahati alanındaki çalışmaları ile biliyoruz ki planlanan her şey istenildiği gibi giderse insanoğlu 2030’lu yıllarda başka bir gezegene ilk defa ayak basacak. 1965 yılında Mars’a ilk uydunun gönderilmesinden bu yana Mars’a insanlı uzay görevleri planlanıyor.

Gökbilim ve Uzay

Çıplak gözle kolayca fark edilebilen gökcisimleri (örneğin Güneş, Ay, Güneş Sistemi’ndeki gezegenlerin bazıları, bazı yıldızlar) antik dönemlerden beri biliniyor. Bu gökcisimlerinin isimleri çoğunlukla Latince, Yunanca ve Arapça kökenli.

Gökbilim ve Uzay

Dünya’ya çarpan göktaşları meteorit olarak isimlendiriliyor. Meteoritler çok değerli jeolojik örnekler. Çünkü insanlı ya da insansız uzay araçlarının henüz gitmediği gökcisimlerinin yapısı hakkında bilim insanlarına doğrudan bulgular sağlayabiliyor.

Gökbilim ve Uzay

NASA’nın Juno uzay aracının Temmuz 2017’de Jüpiter’deki devasa fırtına olan Büyük Kırmızı Leke’nin üzerinden geçerken elde ettiği verilerden, fırtınanın gezegenin atmosferinin çok derinlerine kadar indiği anlaşıldı.

Gökbilim ve Uzay

Ses bir mekanik dalgadır ve yayılmak için bir ortamın varlığına ihtiyaç duyar. Örneğin bir enstrümandan çıkan sesler havadaki...

Gökbilim ve Uzay

Uluslararası Uzay İstasyonu’nun (ISS) 2020’li yıllarda görevini tamamlaması planlanıyor. Uzay teknolojilerine sahip ülkeler bir sonraki uzay istasyonunun taşıması gereken özellikleri belirlemek için çalışmaya başladı