Skip to content Skip to navigation

Rüzgârdım Işık Oldum

Namdar Gürsönmez
07/03/2017 - 16:02

Yatay yönde meydana gelen hava hareketine rüzgâr diyoruz. Rüzgârı bir enerji kaynağı olarak değerlendiren insanoğlu su pompalama ve tahılları değirmende öğütme gibi birçok işte rüzgârdan yaralanmıştır. 1890’lı yıllarda Almanya’da elektrik üretmek için rüzgâr türbinleri yapılmıştır. Bir rüzgâr jeneratörü, bir evin, bir okulun hatta bir köyün elektrik enerjisi ihtiyacını karşılayabilir. Ülkemizin rüzgâr enerjisinden yararlanma potansiyeli yüksek olsa da henüz bu kaynaktan yeterince yararlandığımızı söyleyemeyiz.

Tasarla ve Yap köşesinin bu etkinliğinde maliyeti uygun atık malzemelerden yararlanarak, rüzgâr enerjisinin ışık enerjisine dönüştüğü bir düzenek tasarlayacağız.

Etkinlik için gerekli malzemeler:

  • 1 adet 20 x 50 cm boyutlarında maket karton
  • 1 adet 10 x 10 cm boyutlarında maket karton
  • 1 adet 2 x 4 x 20 cm boyutlarında kablo kanalı
  • 1 adet 1 x 1 x 12 cm boyutlarında kablo kanalı
  • 1 adet 12 V’luk dinamo
  • 1 adet LED ampul
  • 7 adet tahta çubuk (dondurma çubuğu veya tahta dil basacağı)
  • İletken tel
  • 1 adet karton bardak
  • 1 adet pet şişe kapağı (orta boy)
  • 1 adet pet şişe kapağı (küçük boy)
  • 1 adet oyuncak araba
  • Silikon tabancası ve yapıştırıcı
  • Elektrik bandı
  • Renkli kalemler
  • Plastik cetvel
  • Makas
  • Maket bıçağı
  • Saç kurutma makinesi

 

Etkinliğin yapılışı:

1. 20 x 50 cm boyutlarındaki maket kartonun kenarlarında biri 5 cm, diğeri 8 cm iç tarafta olacak şekilde görseldeki gibi iki delik açalım.

 

2. İletken telleri elektrik bandı kullanarak dinamodan çıkan tellere bağlayalım. Dinamoyu silikon ile büyük boy kablo kanalına sabitleyip tellerin diğer ucunu kablo kanalından ve delikten geçirdikten sonra maket kartonun diğer tarafında açtığımız delikten kartonun yüzeyine tekrar çıkaralım. Son olarak kablo kanalını maket kartona silikon ile sabitleyelim.

10 x 10 cm boyutlarındaki maket kartondan 4 x 4 cm boyutlarında iki kare parça keselim. Bu parçaları da ortalarından keserek üçgen parçalar oluşturalım ve kablo kanalının alt kısmına silikon ile sabitleyelim.

 

3. İletken telleri küçük boy kablo kanalından geçirelim ve kablo kanalını silikon ile maket kartona sabitleyelim. 10 x 10 cm boyutlarındaki maket kartonun kalan kısmından 2 x 2 cm boyutlarında bir kare parça keselim. Bu parçayı da ortasından keserek üçgen parçalar oluşturalım ve kablo kanalının alt kısmına silikon ile sabitleyelim.

Küçük boy pet şişe kapağında makas yardımı ile LED ampulün bacaklarının geçebileceği bir delik açıp LED’i kapağa silikon ile sabitleyelim. İletken telleri elektrik bandı kullanarak LED ampulün bacaklarına bağlayalım. Bağlantıyı yaparken LED ampulün uzun bacağına dinamodan çıkan (+) uçlu kırmızı renkli kabloyu, kısa bacağına ise (-) uçlu siyah kabloyu bağlayalım. (Etkinlik sonunda ampul yanmazsa kabloların bağlantı uçlarının yerini değiştirebilirsiniz.)

 

Orta boy pet şişe kapağının yan tarafını iletken telin geçebileceği şekilde maket bıçağı ile keselim. Küçük boy pet şişe kapağını, orta boy pet şişe kapağının içine silikon ile sabitleyelim. Tahta çubukların birinden 5 cm’lik parça keselim. Pet şişe kapağını bu tahta parçasına, tahta parçasını ise kablo kanalına silikon ile sabitleyelim.

 

4. Rüzgâr türbininin kanatlarını hazırlamak için önce makasla tahta çubuklardan ikisinin orta noktasında dinamo milinin geçebileceği birer delik açalım ve çubukları görseldeki gibi silikon ile birbirine yapıştıralım.

 

5. Karton bardaktan makas yardımı ile görseldeki gibi parçalar keselim ve silikon ile tahta çubukların yüzeyine yapıştıralım.

 

6. Rüzgâr türbininin kanatlarını renkli kalemler ile boyayalım.

 

7. Türbin kanatlarını dinamo miline, kalan tahta çubukları ise maket kartona görseldeki gibi silikon ile sabitleyelim. Oyuncak arabayı da LED ampulün alt kısmına denk gelecek şekilde tahta çubukların arasına yerleştirelim. Rüzgâr türbinimiz artık enerji dönüşümünü gerçekleştirmeye hazır.

 

8. Saç kurutma makinesi yardımı ile yapay bir hava akımı yani rüzgâr oluşturduğumuzda türbin kanatları hızla kendi ekseni etrafında dönmeye başlar ve hareket enerjisi elektrik enerjisine dönüşür. Oluşan elektrik enerjisi iletken teller ile LED’e iletildiğinde bu kez elektrik enerjisi ışık enerjisine dönüşür ve LED ampul çevreyi aydınlatır.

 

 

İlgili İçerikler

Fizik

Baryon grubu parçacıklar üç kuarktan oluşur. Uluslararası bir araştırma grubu, di-Omega olarak adlandırılan bir parçacığın doğada var olabileceğini ileri sürdü. Baryon türü iki omega parçacığının bir araya gelmesiyle oluşan di-Omegaların Avrupa ve Japonya’daki parçacık hızlandırıcılarda üretilebileceği düşünülüyor.

Fizik

Farklı düğüm yapılarının dayanıklılıkları üzerine pek çok araştırma yapıldıysa da bir düğümün nasıl olup da kendi kendine açıldığına dair bir çalışma yapılmamıştı. Ta ki bir akademisyen küçük kızının ayakkabı bağcıklarının neden sürekli çözüldüğünü merak edene kadar. Bunun üzerine iki öğrencisiyle birlikte koşu sırasında ayakkabı bağcığının ne gibi etkilere maruz kaldığını yakından gözlemledi.

Fizik

Hem bilimsel çalışmalar hem de günlük hayattaki pek çok etkinlik için kendi içinde tutarlı ölçüm birimlerine ihtiyaç vardır. Günümüzde bu amaçla yaygın şekilde kısaca SI olarak adlandırılan Uluslararası Birim Sistemi (Système international d’unités) kullanılsa da henüz arzu edilen düzeye erişilebilmiş değil.

Fizik

Ölçü birimlerine bir standart getirmek için 1790’larda Fransa’da metrik sistem oluşturulmuştu.

Fizik

TÜBİTAK Bilim İnsanı Destekleme Daire Başkanlığı tarafından üniversite öğrencilerine yönelik olarak düzenlenen Girişimcilik ve Yenilikçilik Yarışması, Özel Sektöre Yönelik Lisans Bitirme Tezleri Yarışması ve Öncelikli Alanlarda Üniversite Öğrencileri Proje Yarışması başvuruları bugün başladı.

Fizik

Kristal kadar berrak yağmur damlaları, turkuaz rengi okyanuslar ya da pembe göller... Hepsi sudan meydana gelmelerine rağmen renkleri farklı. Çünkü suyun rengini su moleküllerinin ışıkla etkileşiminin yanı sıra suyun içinde çözünmüş ya da asılı halde bulunan başka maddeler de etkiler.

Fizik

14. Uluslararası Masterclasses organizasyonu kapsamında Konya Bilim Merkezi’nde düzenlenen etkinlikte, Türkiye genelindeki farklı okullardan lise öğrencileri Avrupa Nükleer Araştırma Merkezi’nde (CERN) gerçekleştirilen deneylerin verilerini analiz ederek parçacık fiziği alanındaki en güncel çalışmalar hakkında bilgi edinme ve CERN deneylerinin bir parçası olma imkânını yakaladı.

Fizik

Tehlikeli trafik kazalarının birçoğu sisli havalarda meydana gelir. Bu nedenle sürücüler görüş mesafesinin belirgin derecede düştüğü sisli hava koşullarında hızlarını düşürmeleri gerektiğini bilir. Ancak araştırmalar sisin, çevremizde hareket eden nesnelerin hızlarını gerçekte olduğundan farklı algılamamıza neden olduğunu gösteriyor.

Fizik

İngiliz fizikçi Stephen Hawking 76 yaşında hayatını kaybetti. Cambridge Üniversitesi’nden yapılan açıklamada kuramsal fizikçinin 14 Mart Çarşamba gününün ilk saatlerinde Cambridge’deki evinde hayata gözlerini yumduğu belirtildi.

Fizik

Sürtünme kuvveti üzerine ilk bilimsel çalışmayı 500 yıldan daha uzun bir süre önce Leonardo da Vinci yapmıştı. Da Vinci’nin vardığı sonuç, sürtünme kuvvetiyle normal kuvvet arasında doğrusal bir ilişki olduğuydu. Peki, bugün hâlâ mühendisler tarafından kullanılan bu yasa gerçekten doğru mu?