Skip to content Skip to navigation

Rüzgârdım Işık Oldum

Namdar Gürsönmez
07/03/2017 - 16:02

Yatay yönde meydana gelen hava hareketine rüzgâr diyoruz. Rüzgârı bir enerji kaynağı olarak değerlendiren insanoğlu su pompalama ve tahılları değirmende öğütme gibi birçok işte rüzgârdan yaralanmıştır. 1890’lı yıllarda Almanya’da elektrik üretmek için rüzgâr türbinleri yapılmıştır. Bir rüzgâr jeneratörü, bir evin, bir okulun hatta bir köyün elektrik enerjisi ihtiyacını karşılayabilir. Ülkemizin rüzgâr enerjisinden yararlanma potansiyeli yüksek olsa da henüz bu kaynaktan yeterince yararlandığımızı söyleyemeyiz.

Tasarla ve Yap köşesinin bu etkinliğinde maliyeti uygun atık malzemelerden yararlanarak, rüzgâr enerjisinin ışık enerjisine dönüştüğü bir düzenek tasarlayacağız.

Etkinlik için gerekli malzemeler:

  • 1 adet 20 x 50 cm boyutlarında maket karton
  • 1 adet 10 x 10 cm boyutlarında maket karton
  • 1 adet 2 x 4 x 20 cm boyutlarında kablo kanalı
  • 1 adet 1 x 1 x 12 cm boyutlarında kablo kanalı
  • 1 adet 12 V’luk dinamo
  • 1 adet LED ampul
  • 7 adet tahta çubuk (dondurma çubuğu veya tahta dil basacağı)
  • İletken tel
  • 1 adet karton bardak
  • 1 adet pet şişe kapağı (orta boy)
  • 1 adet pet şişe kapağı (küçük boy)
  • 1 adet oyuncak araba
  • Silikon tabancası ve yapıştırıcı
  • Elektrik bandı
  • Renkli kalemler
  • Plastik cetvel
  • Makas
  • Maket bıçağı
  • Saç kurutma makinesi

 

Etkinliğin yapılışı:

1. 20 x 50 cm boyutlarındaki maket kartonun kenarlarında biri 5 cm, diğeri 8 cm iç tarafta olacak şekilde görseldeki gibi iki delik açalım.

 

2. İletken telleri elektrik bandı kullanarak dinamodan çıkan tellere bağlayalım. Dinamoyu silikon ile büyük boy kablo kanalına sabitleyip tellerin diğer ucunu kablo kanalından ve delikten geçirdikten sonra maket kartonun diğer tarafında açtığımız delikten kartonun yüzeyine tekrar çıkaralım. Son olarak kablo kanalını maket kartona silikon ile sabitleyelim.

10 x 10 cm boyutlarındaki maket kartondan 4 x 4 cm boyutlarında iki kare parça keselim. Bu parçaları da ortalarından keserek üçgen parçalar oluşturalım ve kablo kanalının alt kısmına silikon ile sabitleyelim.

 

3. İletken telleri küçük boy kablo kanalından geçirelim ve kablo kanalını silikon ile maket kartona sabitleyelim. 10 x 10 cm boyutlarındaki maket kartonun kalan kısmından 2 x 2 cm boyutlarında bir kare parça keselim. Bu parçayı da ortasından keserek üçgen parçalar oluşturalım ve kablo kanalının alt kısmına silikon ile sabitleyelim.

Küçük boy pet şişe kapağında makas yardımı ile LED ampulün bacaklarının geçebileceği bir delik açıp LED’i kapağa silikon ile sabitleyelim. İletken telleri elektrik bandı kullanarak LED ampulün bacaklarına bağlayalım. Bağlantıyı yaparken LED ampulün uzun bacağına dinamodan çıkan (+) uçlu kırmızı renkli kabloyu, kısa bacağına ise (-) uçlu siyah kabloyu bağlayalım. (Etkinlik sonunda ampul yanmazsa kabloların bağlantı uçlarının yerini değiştirebilirsiniz.)

 

Orta boy pet şişe kapağının yan tarafını iletken telin geçebileceği şekilde maket bıçağı ile keselim. Küçük boy pet şişe kapağını, orta boy pet şişe kapağının içine silikon ile sabitleyelim. Tahta çubukların birinden 5 cm’lik parça keselim. Pet şişe kapağını bu tahta parçasına, tahta parçasını ise kablo kanalına silikon ile sabitleyelim.

 

4. Rüzgâr türbininin kanatlarını hazırlamak için önce makasla tahta çubuklardan ikisinin orta noktasında dinamo milinin geçebileceği birer delik açalım ve çubukları görseldeki gibi silikon ile birbirine yapıştıralım.

 

5. Karton bardaktan makas yardımı ile görseldeki gibi parçalar keselim ve silikon ile tahta çubukların yüzeyine yapıştıralım.

 

6. Rüzgâr türbininin kanatlarını renkli kalemler ile boyayalım.

 

7. Türbin kanatlarını dinamo miline, kalan tahta çubukları ise maket kartona görseldeki gibi silikon ile sabitleyelim. Oyuncak arabayı da LED ampulün alt kısmına denk gelecek şekilde tahta çubukların arasına yerleştirelim. Rüzgâr türbinimiz artık enerji dönüşümünü gerçekleştirmeye hazır.

 

8. Saç kurutma makinesi yardımı ile yapay bir hava akımı yani rüzgâr oluşturduğumuzda türbin kanatları hızla kendi ekseni etrafında dönmeye başlar ve hareket enerjisi elektrik enerjisine dönüşür. Oluşan elektrik enerjisi iletken teller ile LED’e iletildiğinde bu kez elektrik enerjisi ışık enerjisine dönüşür ve LED ampul çevreyi aydınlatır.

 

 

İlgili İçerikler

Fizik

Deneyler köşesinin bu etkinliğinde yüzey gerilimi etkisiyle yüzen kâğıttan bir balık tasarlıyoruz.

Fizik

Fosil yakıtların alternatifi olabilecek yenilenebilir enerji kaynaklarının bulunmasına ve yaygınlaştırılmasına yönelik çabalar gün geçtikçe artıyor.

Fizik

Genel görelilik kuramı geliştirildiğinden beri pek çok testten başarıyla geçti. Astronomy & Astrophysics dergisinde yayımlanan bir makalede araştırmacılar, genel görelilik kuramının tahminleriyle uyumlu sonuçlar elde etti.

Fizik

Deneyler köşesinin bu etkinliğinde yoğunluk ve basınç kavramlarından yararlanarak kendi kartezyen dalgıcımızı tasarlıyoruz.

Fizik

Metalik mavi renkli kelebekler, yanardöner renkli meyveler, altın rengi kabuğa sahip böcekler... Peki, bu renklerin hiçbirinin kaynağının boyalar ya da pigmentler olmadığını biliyor muydunuz? Öyleyse bu ışıl ışıl parıldayan renkler nasıl ortaya çıkıyor?

Fizik

ABD’de uzunluk ölçüsü olarak metre yerine yard, feet ve inç; kütle ölçüsü olarak kilogram yerine pound ve ons gibi metrik olmayan ölçü birimlerinin kullanılması dikkatinizi çekmiştir. Peki, ABD’de bu ölçü birimlerinin kullanılmasında Karayip korsanlarının da payı olduğunu biliyor muydunuz?

Fizik

Elektrik ve nükleer enerji santrallerinde soğutma amacıyla kullanılan suların büyük kısmı buharlaşarak atmosfere karışır. Massachusetts Teknoloji Enstitüsü’nde çalışan bir grup araştırmacı bu kayıp suları geri kazanmak için yeni bir yöntem geliştirdi.

Fizik

Mikroakışkan çipler, mikrolitre ve daha küçük hacimlerdeki akışkanların mikro ölçekteki (metrenin milyonda biri) kanallar içerisinde kontrol edilm

Fizik

Baryon grubu parçacıklar üç kuarktan oluşur. Uluslararası bir araştırma grubu, di-Omega olarak adlandırılan bir parçacığın doğada var olabileceğini ileri sürdü. Baryon türü iki omega parçacığının bir araya gelmesiyle oluşan di-Omegaların Avrupa ve Japonya’daki parçacık hızlandırıcılarda üretilebileceği düşünülüyor.

Fizik

Farklı düğüm yapılarının dayanıklılıkları üzerine pek çok araştırma yapıldıysa da bir düğümün nasıl olup da kendi kendine açıldığına dair bir çalışma yapılmamıştı. Ta ki bir akademisyen küçük kızının ayakkabı bağcıklarının neden sürekli çözüldüğünü merak edene kadar. Bunun üzerine iki öğrencisiyle birlikte koşu sırasında ayakkabı bağcığının ne gibi etkilere maruz kaldığını yakından gözlemledi.