Skip to content Skip to navigation

Uzaydaki Gözümüz RASAT 6. Yılını Doldurdu

Dr. Tuba Sarıgül
18/08/2017 - 08:46

TÜBİTAK Uzay Teknolojileri Araştırma Enstitüsü (TÜBİTAK UZAY) tarafından tamamı Türkiye’de Türk mühendislerce tasarlanıp üretilen ilk yerli üretim yer gözlem uydumuz RASAT bugün yörüngedeki 6. yılını doldurdu. RASAT 17 Ağustos 2011 tarihinde Rusya’daki Yasni Fırlatma Üssü’nden Dnepr roketi ile uzaya gönderilmişti.

Başlangıçta görev süresi üç yıl olarak öngörülen RASAT, yörüngesindeki altı yıl boyunca 32.035 tur attı ve 12.724.200 km2’lik alanı görüntüledi.

Yaklaşık 700 km irtifada Güneş’e eş zamanlı yörüngede hareket eden RASAT, yörünge özelliği sayesinde Dünya’nın her yerinden görüntü alabiliyor. TÜBİTAK UZAY tesislerinde bulunan yer istasyonundan kontrol edilen RASAT günde dört kez Türkiye’nin üzerinden geçiyor.

NASA

Güneş’le eş zamanlı yörüngede hareket eden uzay araçları, Dünya üzerindeki belli bir noktadan yaklaşık olarak aynı yerel güneş saatinde geçer. Bu sayede Güneş’le eş zamanlı yörüngede hareket eden uzay araçlarının görüntülediği bölgelerde güneş ışınlarının geliş açısı yaklaşık olarak sabit kalır (sadece mevsimsel değişimler gözlenir). Böylece örneğin bir bölgedeki iklim değişikliğinin etkileri sağlıklı bir şekilde izlenebilir.

RASAT uydusundaki yerli olarak tasarlanan ve üretilen BiLGE (Geliştirilen Yüksek Performanslı Uçuş Bilgisayarı) isimli uydu görev bilgisayarı, T-REKS (100 Mbps hızında X-bant verici) isimli haberleşme sistemi ve GEZGİN-2 (Gerçek Zamanlı Görüntü İşleme) isimli görüntü işleme modülü ekipmanları ile yerli uçuş ve yer istasyonu yazılımları başarıyla çalıştırılarak ülkemizin uzay teknolojileri alanındaki teknik bilgi birikimi artırıldı. Proje boyunca uydu montaj, entegrasyon ve test laboratuvarları büyütüldü ve uydu tasarım, üretim ve test konularında yüzden fazla uzman yetiştirildi.

Antarktika’daki Horseshoe Adası’nın RASAT tarafından kaydedilen uydu görüntüsü - 21 Nisan 2017

RASAT tarafından elde edilen görüntüler doğal afetlerin örneğin orman yangınlarının, sellerin, depremlerin etkilerinin belirlenmesinde, çevresel değişimlerin takip edilmesinde, haritacılıkta ve şehircilik planlamalarında kullanılıyor.

RASAT’ın Türkiye üzerindeyken kaydettiği tüm görüntülere orijinal çözünürlüğünde GEZGİN portalından ücretsiz olarak ulaşabilirsiniz.

İlgili İçerikler

Gökbilim ve Uzay

Günlük hayatta karşılaştığımız pek çok soruna çözümler sunan üç boyutlu yazıcı teknolojisi artık dünya dışında yaşam alanları oluşturma araştırmalarını kolaylaştıracak adımlar atılmasına yardımcı oluyor.

Gökbilim ve Uzay

Her yıl mayıs ayının ilk günlerinde Eta Kova göktaşı yağmuru en yüksek etkinliğe ulaşır. Bu yıl 6 Mayıs’ta sabaha karşı en yüksek etkinliğe ulaşacak Eta Kova göktaşı yağmuru sırasında gökyüzünde saatte 60 göktaşı görülebilir.

Gökbilim ve Uzay

Bahçenizde, binaların çatılarında, sokakta hatta saçlarınızın arasında bile meteor parçaları olabileceğini biliyor muydunuz? Mikrometeorit adı verilen bu parçacıklar hemen hemen her yerdeler. Peki, nereden geliyor bu mikrometeoritler? Yapılarında ne var? Onları nasıl inceleyebiliriz?

Gökbilim ve Uzay

Uzayda, 4,6 milyar yıl önce Güneş Sistemi’nin içinde oluştuğu toz ve gaz bulutundan kalma kayaç ve metal parçaları bulunur.

Gökbilim ve Uzay

Güneş benzeri yıldızlar, yakıtlarını tükettiklerinde patlayarak dış kabuklarını atar ve yıldızın etrafı gezegenimsi bulutsu adı verilen toz ve gaz bulutuyla çevrelenir. Geriye ise "beyaz cüce" olarak adlandırılan çekirdekleri kalır.

Gökbilim ve Uzay

1610 yılında Galileo Galilei’nin Johannes Kepler'e gönderdiği mesaj tam olarak bu yazının başlığındaki gibiydi: “smaismrmilmepoetaleumibunenugttau

Gökbilim ve Uzay

İki yüzün üzerinde araştırmacının yer aldığı uluslararası bir araştırma grubu, ilk kez bir karadeliği doğrudan görüntülemeyi başardı. Karadelik, Dünya’ya yaklaşık 55 milyon ışık yılı uzaklıktaki Messier 87 ya da kısaca M87 olarak adlandırılan bir gökadanın merkezinde yer alıyor.

Gökbilim ve Uzay

ABD Ulusal Havacılık ve Uzay Dairesi (NASA) tarafından gezegenin iç yapısını incelemek amacıyla Mars’a gönderilen InSight (Interior Exploration using Seismic Investigations, Geodesy and Heat Transport) uzay aracı 26 Kasım 2018’de gezegenin yüzeyine inmişti.

Gökbilim ve Uzay

Uzaya giden astronotlar çok sayıda bakteriyi de beraberlerinde götürürler. Bu bakterilerin büyük çoğunluğu zararsızdır. Ancak zamanla bu durum değişebilir. Uzaydaki koşullar yeryüzündekilerden çok farklıdır. 

Gökbilim ve Uzay

Nisan ayında Mars’ın Boğa Takımyıldızı’ndaki ilgi çekici yolculuğuna tanık olabilirsiniz. Mars ayın ilk günlerinde Ülker Yıldız Kümesi’nin (Yedi Kız Kardeş olarak da bilinir) yakınlarında görülebilir.