Skip to content Skip to navigation

Aşı Vücudumuzu Hastalıklardan Nasıl Korur?

Ayşenur Okatan
13/05/2020 - 14:43

Bazı bakteriler ve virüsler sağlıklı hücrelerimizi kullanarak çoğalır. Enfekte olan sağlıklı hücreler zarar görür. Vücudumuzdaki bakteri ve virüsler belirli bir sayıya ulaştığında ise hasta oluruz. Aşı, hastalık yapıcı bakteri ve virüslere karşı vücudumuzu koruyan bir tedavi yöntemidir. Bütün hastalıkların bir aşısı olmasa da bugüne kadar pek çok hastalığa karşı aşı geliştirilmiştir. Peki aşı vücudumuzu hastalıklardan nasıl korur?

Vücudumuzda hastalık yapıcı bakterilere ya da virüslere karşı savaşan ve onları yok eden bazı hücreler bulunur. Bu hücrelere bağışıklık sistemi hücreleri denir. Bağışlık sistemi hücreleri beyaz kan hücreleri tarafından üretilir. Antikor da bağışıklık sistemi hücrelerinden biridir. Vücudumuza bakteri ve virüs gibi yabancı maddeler yani antijenler girdiğinde bağışıklık sistemi antikor üreterek bu antijenleri yok eder.

Bir çeşit protein olan antikorların şekilleri Y harfine benzer. Antikorların antijenlerle anahtar-kilit ilişkisine benzer bir yapı kurmalarını sağlayan, proteinden oluşan özel bölgeleri vardır. Bu bölgelere paratop denir. Antijenlerin de antikorlarla etkileşime girdiği belirli bölgeleri vardır. Bu bölgelere de epitop denir. Paratop ve epitop birbirine yaklaştığında moleküllerdeki artı (+) ve eksi yüklü (-) bölgeler arasında elektriksel etkileşim ortaya çıkar. Bu sayede antikorun paratopu ve antijenin epitopu birbirine zayıf bir şekilde tutunur. Bir anlamda antijen ve antikorlar birbirlerini “tanımış” olur.

Aşı, hastalık yapıcı bakteri ve virüsler kullanılarak üretilir. Aşı olduğumuzda bağışıklık sistemimiz uyarılır ve vücudumuzdaki antikorların antijeni tanıması sağlanır. Aşının içindeki antijen hastalık yapacak kadar güçlü olmasa da bağışıklık sistemi bu antijeni artık tanıdığı için bir dahaki karşılaşmasında antikorların daha hızlı üretilmesini sağlar. Bu şekilde vücudumuz hastalığa karşı bağışıklık oluşturur.

 

Kaynaklar:

İlgili İçerikler

Tıp ve Sağlık

Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün her yaştaki insana ve özellikle gençlere tavsiye olarak verdiği bu sözü, spor yapan kişinin zihinsel olarak da sağlıklı olacağını anlatıyor. Peki, spor yapmak beynimizi nasıl etkiler?

Tıp ve Sağlık

Yeni tip koronavirüs nedeniyle hasta olan kişi sayısı her geçen gün artıyor. Yeni tip koronavirüs için aşı adayı çalışmalarından biri olan Sinovac Biotech’in aşı çalışmasıyla ilgili detaylar ise yakın zamanlarda Science dergisinde yayımlandı.

Tıp ve Sağlık

Stanford Tıp Fakültesinde çalışan bir grup araştırmacı kök hücre üretmek için kullanılan bir yöntemle insan hücrelerini gençleştirmeyi başardı.

Tıp ve Sağlık

Hem bakteriyel hastalıkların hem de kanserin tedavisinde kullanılan ilaçların zamanla etkisizleşmesine karşı bir çözüm bulmaya çalışan bir grup araştırmacı, hücrelerin ne şekilde mutasyona uğrayacağı hakkında tahminler yapılmasına imkân veren bir model geliştirmişler.

Tıp ve Sağlık

Suya ve sabuna ulaşma imkânımızın olmadığı durumlarda ellerimizi nasıl dejenfekte edebiliriz? Deneyler köşesinin bu etkinliğinde kolay temin edebileceğimiz malzemelerle el dezenfektanı yapıyoruz.

Tıp ve Sağlık

Bir grup araştırmacı, henüz aşısı veya tedavisi bulunmayan yeni tip koronavirüse karşı alınan önlem yöntemleri üzerine bir çalışma gerçekleştirdi.

Tıp ve Sağlık

Harvard Üniversitesinde çalışan bir grup araştırmacı, stresin saçları beyazlatma sürecinin nasıl gerçekleştiğiyle ilgili ilk bulgulara ulaştı.

Tıp ve Sağlık

Yeni tip koronavirüsün sebep olduğu salgın ortaya çıktığından beri etkilerini daha iyi anlamak, karşılaştırma yapmak ve neler olabileceğini öngörmek adına dünya üzerinde bugüne kadar yaşanan büyük salgınlara odaklanıldı. Biz de tarihteki önemli salgınları sizin için özetledik.

Tıp ve Sağlık

El hijyeni, yeni tip koronavirüs gibi solunum yolu enfeksiyonuna neden olan virüslerden korunmak için alınabilecek en etkili önlemlerden biri. Peki sabun virüsleri nasıl yok ediyor?

Tıp ve Sağlık

Michigan Üniversitesinde çalışan bir grup araştırmacı uzuvlarını kaybeden insanların (amputelerin) yapmak istedikleri hareketleri düşünerek kontrol edebildiği bir robot el geliştirdi. Dr. Philip P. Vu ve arkadaşları tarafından yapılan araştırma ile ilgili makale Science Translational Medicine’da yayımlandı.