Skip to content Skip to navigation

Az Uyku ile Yetinmeyi Sağlayan Gen Mutasyonu

Dr. Mahir E. Ocak
12/11/2019 - 11:56

San Francisco’daki Kaliforniya Üniversitesinde çalışan bir grup araştırmacı, insanların hiçbir sağlık sorunu yaşamadan az uykuyla yetinebilmesini sağlayan bir genetik mutasyon keşfetti. Dr. Lijuan Xing ve arkadaşları tarafından yapılan araştırmanın sonuçları Science Translational Medicine’da yayımlandı.

“İnsanlar neden uyuyor?” sorusu hâlâ cevaplanmayı bekliyor. Ancak yetersiz uykunun çeşitli sağlık sorunlarına sebep olduğu biliniyor. Yetişkin insanların büyük çoğunluğu günde 7-9 saat uyur. Ancak bir baba ve oğlu var ki günde sadece 4,5-5,5 saat uyuyorlar. Üstelik hiçbir sağlık sorunu yaşamıyor ve hafıza testlerinde pek çok insandan daha başarılılar. 

Baba ve oğulun çok az uykuyla yetinmeyi nasıl başardığını merak eden araştırmacılar, yaptıkları çalışmalar sonucunda her iki bireyde de var olan bir genetik mutasyon tespit etmişler. Daha sonra bir grup farenin genleriyle oynayarak az uyku ile yetinmenin gerçekten de bu mutasyonla ilişkili olup olmadığını belirlemek için deneyler yapmışlar. Sonuçta, farelerin de tıpkı baba ve oğul gibi az uyumaya başladıkları ve buna rağmen sağlıklarında hiçbir bozulma olmadığı görülmüş. 

Araştırma ekibinin lideri Ying-Hui Fu, asıl amaçlarının sağlıklı uykuyla ilgili mekanizmaları anlamak ve böylece yetersiz uykunun sebep olduğu sağlık sorunlarını önlemek olduğunu söylüyor.

İlgili İçerikler

Beyin ve Sinir Bilim

Beynimiz duyu organlarımız aracılığıyla çevreden bilgi toplar ve hafızaya kaydeder. Bu bilgiler de çevreyi algılama, problem çözme ve davranış geliştirme gibi işleri gerçekleştirmek için kullanılır. Bilgileri bazen anlık olarak, bazen kısa, bazen de uzun süre hafızamızda tutarız.

Beyin ve Sinir Bilim

Satranç köşesinde bu ay Aralık 2019 probleminin çözümüne ve Ocak 2020 problemine yer veriyoruz. 

Beyin ve Sinir Bilim

Yeni doğan bebeklerde görülen genetik sağlık sorunlarından biri, sinir hücrelerinin etrafında miyelin kılıfın olmamasıdır. Sinir hücrelerinin işlevlerini yerine getirmesine yardımcı olan bu koruyucu kalkan olmadan doğan bebeklerin el ve ayaklarında kısmi felç ortaya çıkabilir.

Beyin ve Sinir Bilim

Satranç köşesinde bu ay Kasım 2019 probleminin çözümüne ve Aralık 2019 problemine yer veriyoruz. 

Beyin ve Sinir Bilim

Heyecanlandığımızda ya da kaygılandığımızda beynimizdeki amigdala bölgesi, tıpkı bir tehlike ile karşılaştığımızdakine benzer şekilde, stres-heyecan sistemi olarak da bilinen sempatik sinir sistemini etkinleştirir ve adrenalin salgılamaya başlar.

Beyin ve Sinir Bilim

Satranç köşesinde bu ay Ekim 2019 probleminin çözümüne ve Kasım 2019 problemine yer veriyoruz. 

Beyin ve Sinir Bilim

Beynimiz hiç mola vermez, sürekli çalışır. Hayati fonksiyonları düzenler, çevreden algılanan uyarıları değerlendirir ve bilişsel becerilerden sorumludur. Beynimizde farklı işlevler için farklı sinir hücreleri vardır. Hafıza da özel bir grup sinir hücresinin yeniden etkinleşmesiyle oluşur. Peki, bu özel sinir hücrelerini diğerlerinden ayıran nedir?

Beyin ve Sinir Bilim

Anılar ve yaşam tecrübeleri sanki ayrılmaz ikililermiş gibi görünür. Ancak bir grup araştırmacı, yakın zamanlarda Nature Neuroscience’ta yayımladıkları bir makalede, beyinlerindeki sinir hücrelerini uyararak laboratuvar hayvanlarının zihninde yapay anılar oluşturmayı başardıklarını açıkladı.

Beyin ve Sinir Bilim

Bazı resim ya da fotoğraflara baktığımızda onları aslında olduklarından farklı şekilde algılarız. Görsel yanılsama ya da optik illüzyon adı verilen bu olay ışık, objenin rengi ve deseni gibi faktörlerin etkisiyle ortaya çıkar. Yani bir anlamda beynimiz kandırılır.

Beyin ve Sinir Bilim

Satranç köşesinde bu ay Eylül 2019 probleminin çözümüne ve Ekim 2019 problemine yer veriyoruz.