Skip to content Skip to navigation

Bebekler Uyurken Öğrenmeye Devam Ediyor

Dr. Tuba Sarıgül
05/02/2015 - 10:43

Uyku çoğu zaman beynin dinlendiği bir zaman dilimi olarak değerlendirilir. Çünkü bu süreçte duyu organlarından gelen bilgi akışı en düşük seviyededir. Ancak son yıllarda yapılan araştırmalar uykunun özellikle yeni öğrenilen bilgilerin beyinde kalıcı olarak kaydedilmesinde ve var olan bilgilerle ilişkilendirilmesinde önemli etkisinin olduğunu gösteriyor. Nature Communications dergisinde yayımlanan araştırmada bilim insanları bu sürecin bebeklerde bile gerçekleştiğini belirledi.

Araştırmada 9-16 aylık bebeklere belirli nesnelerin görüntüleri gösterildi ve nesnelere verilen isimler dinletildi. Nesneler arasında şekil olarak birbirlerine çok benzeyen ancak aralarında renk ve boyut farklılıkları olanlar vardı. Beyin etkinlikleri incelendiğinde bu süreçte bebeklerin nesnelerin isimlerini öğrendikleri, ancak benzer nesneleri birbirleriyle ilişkilendiremedikleri yani sınıflandırma yapamadıkları anlaşıldı. Daha sonra bebeklerin bir kısmı yaklaşık 1,5 saat boyunca uyurken, diğer grup bu zamanı oyun oynayarak geçirdi. Uyuyan bebeklere uyandıktan sonra araştırmanın başlangıcındakilere benzer nesneler gösterildiğinde, bebeklerin yeni gördükleri nesneleri öncekilerle ilişkilendirebildikleri anlaşıldı. Aynı bebekler uyumadan önce bunu başaramamıştı. Uyanık kalan bebekler ise yeni gördükleri nesneleri öncekilerle ilişkilendiremedi.

Sonuçlar uykunun yeni öğrenilen bilgilerin uzun süreli belleğe kaydedilmesinde, bu bilgilerin analiz edilerek sınıflandırılmasında ve önceki bilgilerle ilişkilendirilmesinde bebeklik döneminde bile belirgin etkisi olduğunu gösteriyor.

Genelleme ve sınıflandırma yapabilme insanların sahip olduğu önemli bir bilişsel yetenek. Bu yetenek sayesinde geçmişte sahip olduğumuz bilgileri, aralarındaki benzerliklerden yararlanarak, yeni karşılaştığımız durumlara uyum sağlamada kullanabiliyoruz.

1

İlgili İçerikler

Beyin ve Sinir Bilim

Satranç köşesinde bu ay Ocak 2020 probleminin çözümüne ve Şubat 2020 problemine yer veriyoruz. 

Beyin ve Sinir Bilim

Beynimiz duyu organlarımız aracılığıyla çevreden bilgi toplar ve hafızaya kaydeder. Bu bilgiler de çevreyi algılama, problem çözme ve davranış geliştirme gibi işleri gerçekleştirmek için kullanılır. Bilgileri bazen anlık olarak, bazen kısa, bazen de uzun süre hafızamızda tutarız.

Beyin ve Sinir Bilim

Satranç köşesinde bu ay Aralık 2019 probleminin çözümüne ve Ocak 2020 problemine yer veriyoruz. 

Beyin ve Sinir Bilim

Yeni doğan bebeklerde görülen genetik sağlık sorunlarından biri, sinir hücrelerinin etrafında miyelin kılıfın olmamasıdır. Sinir hücrelerinin işlevlerini yerine getirmesine yardımcı olan bu koruyucu kalkan olmadan doğan bebeklerin el ve ayaklarında kısmi felç ortaya çıkabilir.

Beyin ve Sinir Bilim

Satranç köşesinde bu ay Kasım 2019 probleminin çözümüne ve Aralık 2019 problemine yer veriyoruz. 

Beyin ve Sinir Bilim

San Francisco’daki Kaliforniya Üniversitesinde çalışan bir grup araştırmacı, insanların hiçbir sağlık sorunu yaşamadan az uykuyla yetinebilmesini sağlayan bir genetik mutasyon keşfetti.

Beyin ve Sinir Bilim

Heyecanlandığımızda ya da kaygılandığımızda beynimizdeki amigdala bölgesi, tıpkı bir tehlike ile karşılaştığımızdakine benzer şekilde, stres-heyecan sistemi olarak da bilinen sempatik sinir sistemini etkinleştirir ve adrenalin salgılamaya başlar.

Beyin ve Sinir Bilim

Satranç köşesinde bu ay Ekim 2019 probleminin çözümüne ve Kasım 2019 problemine yer veriyoruz. 

Beyin ve Sinir Bilim

Beynimiz hiç mola vermez, sürekli çalışır. Hayati fonksiyonları düzenler, çevreden algılanan uyarıları değerlendirir ve bilişsel becerilerden sorumludur. Beynimizde farklı işlevler için farklı sinir hücreleri vardır. Hafıza da özel bir grup sinir hücresinin yeniden etkinleşmesiyle oluşur. Peki, bu özel sinir hücrelerini diğerlerinden ayıran nedir?

Beyin ve Sinir Bilim

Anılar ve yaşam tecrübeleri sanki ayrılmaz ikililermiş gibi görünür. Ancak bir grup araştırmacı, yakın zamanlarda Nature Neuroscience’ta yayımladıkları bir makalede, beyinlerindeki sinir hücrelerini uyararak laboratuvar hayvanlarının zihninde yapay anılar oluşturmayı başardıklarını açıkladı.