Skip to content Skip to navigation

Bilinen En Büyük Yeni Asal Sayı

Dr. Zeynep Bilgici
21/01/2016 - 16:38

Asal sayılar, sadece kendisine ve 1’e bölünebilen doğal sayılardır. Bu sayılar 2, 3, 5, 7, 11 diye başlar ve sonsuza kadar uzar. Asal sayılarla ilgili çalışmalar yaklaşık 2300 yıl öncesine dayansa da bu konuda hâlâ devam eden araştırmalar var. Asal sayılar matematik alanındaki merkezi konumlarının yanı sıra yaklaşık 40 yıldır şifrelemede de kullanılıyor. Örneğin internet bankacılığında ya da internet üzerinden yapılan alışverişlerde bilgisayarlar birbirleriyle şifreli şekilde haberleşiyor. Bu şifrelerde bir anahtar görevi gören çok basamaklı iki asal sayının çarpımı kullanılıyor. Ancak bu noktada gizli kalması gereken çarpım değil, çarpanlar. Kullanılan asal sayılar büyüdükçe çarpımı çarpanlarına ayırmak, dolayısıyla şifreyi kırmak zorlaşıyor. Asal sayılar, bankacılık işlemlerinde kullanılan şifreleme tekniklerinin yanı sıra askeri bilgilerin aktarılmasında da büyük önem taşıyor. Bu nedenle asal özellik gösteren büyük sayıları bulmaya yönelik pek çok çalışma yapılıyor. Great Internet Mersenne Prime Search (GIMPS) Projesi de bunlardan biri. Projedeki araştırmacılardan Central Missouri Üniversitesi’nden Dr. Curtis Cooper, 274.207.281-1 sayısının asal olduğunu gösterdi. 39 gün boyunca aralıksız devam eden bilgisayar hesaplamalarıyla bulunan bu sayı 22.338.618 basamaklı ve bir önceki bulunan en büyük asal sayıdan beş milyon basamak daha uzun.

Bu çalışmayla 22 milyondan fazla basamağı olan asal sayıyı bulan araştırmacıların yeni hedefi yüz milyon basamaklı asal sayıyı bulmak.

İlgili İçerikler

Matematik

TÜBİTAK Türkiye Sanayi Sevk ve İdare Enstitüsü (TÜSSİDE) bu yıl ilk defa lise öğrencilerine yönelik matematik bilim kampı düzenliyor. Matematik Bilim Kampı 2018’e katılmak isteyenler için son başvuru tarihi 3 Ağustos 2018.

Matematik

Keloğlan tahtaya bir tam sayı yazıyor. Daha sonra yedi cücenin her biri, kendisinden önce yazılmış sayılardan küçük olmayacak şekilde tahtaya birer sayı yazıyor. Tahtaya yazılmış ilk yedi sayının...

Matematik

Ayın Matematik Sorusu köşesinde Haziran 2018 sorusunu doğru çözenler belli oldu.

Matematik

1, 2, ... , 101 sayıları bir çemberin etrafına rastgele diziliyor. Saat yönündeki komşusuyla bölünebilen sayılara “mutlu sayı” diyelim. Bir dizilişte en fazla kaç “mutlu sayı” bulunabilir?

Matematik

Ayın Matematik Sorusu köşesinde Mayıs 2018 sorusunu doğru çözenler belli oldu. Doğru çözümü gönderme zamanına göre sıralanmış ilk 10 okurumuz Bilim Genç'ten kitap hediyesi kazandı.

Matematik

Ayın Matematik Sorusu köşesinde Nisan 2018 sorusunu doğru çözenler belli oldu.

Matematik

10x10’luk satranç tahtasının birim karelerinden bazılarına birer taş yerleştirilmiştir. Her köşegen üzerinde en fazla üç taş bulunabiliyorsa, satranç tahtasının üzerinde en fazla kaç taş olabilir?

Matematik

Her biri 2x2 birim karelik birkaç karton parçası, 13x13 birim karelik bir satranç tahtasının üzerine, karton parçalarının her biri satranç tahtasının...

Matematik

Ayın Matematik Sorusu köşesinde Mart 2018 sorusunu doğru çözenler belli oldu.

Matematik

Matematikçilere verilen en saygın ödüllerden biri olan Abel Ödülü’ne bu yıl, geniş bir yelpazede önemli uygulamaları olan şaşırtıcı bağlantılar keşfetmesinden ötürü Kanadalı matematikçi Robert Langlands layık görüldü.