Skip to content Skip to navigation

Delta Kanat Tasarımı Savaş Uçaklarında Sıkça Kullanılırken Neden Yolcu Uçaklarında Tercih Edilmiyor?

Dr. Tuba Sarıgül
12/06/2017 - 17:18

Kanatların şekli, büyüklüğü ve gövde üzerindeki konumu uçakların özelliklerini (örneğin hız, denge, kaldırma kuvveti, manevra kabiliyeti) belirgin şekilde etkiler. Kanatlar düz, ileriye ya da geriye doğru eğimli ya da üçgen olabilir.

Düz kanatlar düşük hızda yüksek kaldırma kuvveti oluşturması açısından avantajlıdır. Ancak bu kanatlar yüksek hızda hareket eden uçaklar için uygun değildir. Düz kanatlarda havanın akış yönü kanada dik olduğundan havanın oluşturduğu sürtünme kuvveti yüksektir.

Günümüzde yüksek hızda hareket eden uçaklarda çoğunlukla geriye doğru eğimli kanatlar kullanılıyor. Bu kanat tasarımında oluşan hava sürtünmesi düşüktür. Bu da uçakların daha yüksek hızlarda hareket etmesine imkân verir. Ancak geriye doğru eğimli kanatları olan uçaklarda düşük hızlarda uçuş dengeli değildir. Bu tasarımda kanadın geriye doğru ne kadar yatık olduğu uçağın özelliklerini belirgin şekilde etkiler. Ticari yolcu uçaklarında kanat eğimi dengelidir. Bu sayede hem hava sürtünmesi düşüktür hem de düşük hızlarda uçuş dengelidir. Geriye doğru belirgin şekilde eğimli olan kanatlar çoğunlukla savaş uçaklarında kullanılır. Bu kanat tasarımında düşük hızlarda uçuş dengeli olmadığından, savaş uçakları havalanırken ve alçalırken yüksek hızda hareket eder.

Delta kanat tasarımı aslında geriye doğru eğimli kanat tasarımının gelişmiş şekli olarak kabul edilebilir. Yukarıdan bakıldığında kanatlar uçağın arka bölümünde bir üçgen şeklinde görülür. Çoğunlukla sesten hızlı hareket eden hava araçlarında, örneğin savaş uçaklarında tercih edilir. Ses hızı aşıldığında oluşan şok dalgası kanatlara etki eden sürtünme kuvvetinin belirgin şekilde artmasına neden olur. Delta kanatların çoğunlukla sesten hızlı hareket edebilen uçaklarda tercih edilmesinin sebebi, uçak ses hızında iken oluşan ses duvarı nedeniyle hava sürtünmesindeki artıştan daha az etkilenmeleridir. Delta kanat, bugüne kadar ticari olarak hizmet vermiş iki yolcu uçağında (Concorde ve Tupolev Tu-144) kullanılmıştır. Ancak günümüzde hizmette olan süpersonik yani sesten hızlı hareket eden bir yolcu uçağı yok.

İlgili İçerikler

Teknoloji

Günlük hayatta sıkça bardak ya da fincan ile çay ve kahve gibi içecekler tüketiriz. Bu içecekleri tükettikten sonra bardağın ya da fincanın içinde ve çevresinde lekeler kalır. Lekeleri elimizle temizlemeye çalışırken zaman zaman istenmeyen kesikler ve yaralanmalar meydana gelir. Bu etkinliğimizde maliyeti uygun atık malzemeler kullanarak bu olumsuzlukları önleyecek ve bardakları temizlemede bize yardımcı olacak bir düzenek tasarlayacağız.

Teknoloji

Problem çözmek ve tasarlamak yaşamın her alanında farklı biçimlerde bilerek ya da bilmeyerek yaptığımız bir eylem.

Teknoloji

TÜBİTAK, pasif terahertz yöntemle görüntüleme yapan bir görüntüleme sistemi geliştirdi.

Teknoloji

Gerçek hayatta karşılaşmadığımız pek çok olay filmlere konu oluyor. Ayrıca olaylar günlük hayatta karşılaşılabilecek şeyler olsa bile, bazı sahnelerin oyuncular tarafından gerçekten oynanırken çekilmesi imkânsız olabiliyor. Örneğin bir aksiyon filmi düşünün. Filmin kahramanı bir trenin içinde kendisini kovalayanlardan kaçıyor, bir vagondan diğerine geçiyor.

Teknoloji

2018 TÜBİTAK Uluslararası İnsansız Hava Araçları Yarışması'nı Bilim Genç’ten canlı olarak takip edebilirsiniz.

Teknoloji

Minnesota Üniversitesi’nde çalışan bir grup araştırmacı, üç boyutlu yazıcı kullanarak yarıküre biçimli bir yüzeyin üzerine ışığı algılayan reseptörler yerleştirdi.

Teknoloji

TÜBİTAK Bilim ve Toplum Daire Başkanlığı tarafından bu yıl 14.’sü düzenlenen Alternatif Enerjili Araç Yarışları (Efficiency Challenge Electric Vehicle) 6-12 Ağustos 2018’de Körfez Yarış Pisti’nde gerçekleştirildi.

Teknoloji

Bataryalar elektrikli araçların anahtar role sahip parçasıdır ve en pahalı bileşenidir (aracın toplam maliyetinin dörtte birinden fazlasını bataryalar oluşturur). Bataryaların depolayabildiği enerji miktarı elektrikli araçların menzilini belirler.

Teknoloji

Günümüzde ulaşım teknolojileri alanındaki ilerlemelerin büyük kısmı, fosil yakıtların kullanıldığı içten yanmalı motorlu araçlardan elektrik motoruyla çalışan araçlara geçişe yönelik. Peki, yollardaki bu enerji dönüşümünün gerçekleşebilmesi için aşmamız gereken engeller neler?

Teknoloji

TÜBİTAK Alternatif Enerjili Araç Yarışları elektromobil ve hidromobil kategorilerindeki final yarışları ile sona erdi.