Skip to content Skip to navigation

Görme Algısının Moleküler Temelleri

Dr. Mahir E. Ocak
10/11/2019 - 17:27

Bir grup araştırmacı, omurgalı hayvanların görme algısında yer alan bir protein kompleksinin üç boyutlu yapısını atom ölçeğinde tespit etti. Dr. Yang Gao ve arkadaşları tarafından yapılan araştırma ile ilgili makale Molecular Cellde yayımlandı.

Kısaca GPCR’ler olarak adlandırılan “G proteinleriyle etkileşen reseptörler”, hücre zarındaki proteinlerin en büyük sınıfını oluşturur. İnsanlarda 800’den fazla türde GPCR proteini vardır. Bu proteinler hormonlar, ışık, koku gibi çok çeşitli dış uyaranları algılar ve 20 ayrı türde G proteini aracılığıyla hücre içinde bu uyaranlara tepki olarak ortaya çıkan süreçleri başlatırlar. 

Omurgalı hayvanlardaki görme algısının başlangıcında rodopsin olarak adlandırılan bir GPCR proteini yer alır. Bu protein, tek bir fotonu algılar ve bir G proteini olan transdüsini etkinleştirir. Süreç sonunda rodopsinin ürettiği sinyalin gücü yaklaşık 100.000 kat artar.

Araştırmacılar kiroelektron mikroskobisi yöntemini kullanarak rodopsin-transdüsin kompleksinin yapısını atom ölçeğinde tespit etmişler. Elde edilen sonuçlar, sadece görme algısının moleküler temellerini ortaya koymakla kalmıyor, aynı zamanda, daha önceleri bilinmeyen, GPRCR proteinlerinin G proteinlerini etkinleştirme mekanizmasını da açıklığa kavuşturuyor.

Yang Gao, tedavi amacıyla kullanılan ilaçlar yeteri kadar spesifik olmadığında pek çok yan etkinin ortaya çıktığını, kendilerinin de farklı reseptörlerle farklı G proteinleri arasındaki etkileşimleri daha iyi anlayarak spesifik olarak bu etkileşimleri hedef alan ilaçlar geliştirmeyi amaçladıklarını söylüyor.

İlgili İçerikler

Tıp ve Sağlık

Boston Çocuk Hastanesinde çalışan Timothy Yu arkadaşları, kişiye özel bir tedavi geliştirdi. İlk bulgular, tedavinin olumlu sonuç verdiğini gösteriyor.

Tıp ve Sağlık

Yapılan araştırmalar son yıllarda depresyonun daha da yaygınlaştığını gösteriyor. Ergenlerde depresyon teşhisinin konulması ise yetişkinlere göre daha zor çünkü ergenlikte doğal olarak görülen psikolojik değişimlerle depresyonun belirtileri birbirine benziyor.

Tıp ve Sağlık

Hiç hata yapmamayı mı yoksa çok sayıda deneme ve yanılmadan sonra başarılı olmayı mı tercih edersiniz? Hata yapmak zaman zaman insanlar tarafından bir eksiklik olarak görülse de araştırmalar hata yapmanın öğrenmeyi olumlu etkilediğini gösteriyor.

Tıp ve Sağlık

Mutluluğumuzun nelere bağlı olduğu konusu tarih boyunca insanların ilgisini çekmiştir. 80 yıl süren araştırma mutluluğu belirleyen en önemli faktörün çevremizdeki insanlarla iyi ve olumlu ilişkiler kurmak olduğunu gösteriyor.

Tıp ve Sağlık

Geçtiğimiz on yılda elde edilen bulgular, kızamık aşısının sadece kızamık hastalığına karşı değil uzun vadede diğer hastalıklara karşı da koruma sağladığını göstermişti. Uluslararası bir araştırma grubunun yakın zamanlarda Science’ta yayımladıkları sonuçlar, bağışıklık sistemindeki hafıza kaybı hipotezinin doğru olduğuna işaret ediyor.

Tıp ve Sağlık

Çok yorgun olduğunuzu ve başınızı yastığa koyduğunuzu hayal edin. Tam uykuya dalacaksınız ama o da ne? Gök gürültüsünü andıran bir sesle yerinizden fırlıyorsunuz. Bu, yan odada uyuyan kardeşinizin horlama sesi. Horlamanın sadece horlayan kişinin yakınındaki kişileri olumsuz etkileyen bir durum olduğunu düşünebilirsiniz. Ancak horlamadan en çok etkilenen horlayan kişinin kendisidir.

Tıp ve Sağlık

Eylemlerimizi yönlendiren iki faktör var: yapmamız gerekenler ve yapmayı istediklerimiz. Yemek yemek, uyumak gibi yapmak zorunda olduğumuz eylemler dışındakileri kendimiz yapmayı tercih ettiğimiz için gerçekleştiriyoruz. Peki, beynimiz buna nasıl karar veriyor?

Tıp ve Sağlık

Siz de günlerin kısaldığı, havaların soğuduğu, Güneş’in daha geç doğup daha erken batmaya başladığı bu günlerde kendinizi daha mutsuz, enerjiniz d

Tıp ve Sağlık

İsveç’teki Karolinska Enstitüsünde yapılan bilimsel çalışmalar, insanların çoğunun yaşlandıkça kilo almasının sebebini ortaya çıkardı. Prof. Dr. Peter Arner ve arkadaşlarının Nature Medicine’de yayımladıkları sonuçlara göre yağ hücrelerindeki lipit döngüsü (yağların yakılma ve depolanma hızı) yaşlandıkça yavaşlıyor ve böylece daha kolay kilo alınıyor.

Tıp ve Sağlık

Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü’ne bu yıl hücrelerin oksijen seviyesini algılaması ve farklı oksijen seviyelerine uyum sağlaması ile ilgili çalışmaları nedeniyle William G. Kaelin, Peter J. Ratcliffe ve Gregg L. Semenza layık görüldü.