Skip to content Skip to navigation

IRIS'ten Detaylı Güneş Fotoğrafları

Dr. Mahir E. Ocak
07/07/2014 - 15:48

Güneş'in yüzeyi ile atmosferi arasında kalan bölge arayüz bölgesi olarak adlandırılıyor. Bu bölgeyi incelemek için 27 Haziran 2013'te uzaya gönderilen IRIS'in (Interface Region Imaging Spectrograph) gönderdiği fotoğraflar Güneş'in daha önce düşünülenden daha karmaşık bir yapıya sahip olduğunu gösterdi.

IRIS'in sahip olduğu özellikler, Güneş'in arayüzünde meydana gelen patlamaların ilk kez incelenmesine olanak tanıyor. Daha önce bu çalışmaları yapabilecek yeterlilikte teknolojik cihazlar geliştirilememişti. Ayrıca IRIS'in gönderdiği görüntülerin yüksek kalitede olduğu ifade ediliyor. Araştırmayı yapan ekibin üyelerinden Bart De Pontieu, Güneş'te meydana gelen olayların benzersiz görüntülerini elde ettiklerini ve sıcaklığın yüz binlerce derecelere kadar yükseldiği arayüz bölgesi hakkında elde edilen veriler sayesinde, geçmişte öne sürülen kuramsal modellerin iyileştirilebileceğini söylüyor.

Elde edilen görüntülerin bazıları arayüzde meydana gelen iki farklı olayı incelemek amacıyla kullanıldı. Bu olaylardan biri “fışkırma” olarak adlandırılıyor. Güneş'in yüzeyinden soğuk madde topaklarının yükselmesiyle meydana gelen bu olay, etkileri Dünya'ya da ulaşan güneş fırtınalarına sebep oluyor. IRIS'in gönderdiği görüntülerde fışkıran topaklardaki dinamik madde akışları görülebiliyor.

İncelenen ikinci olay spikül olarak adlandırılıyor ve çok büyük miktarda gazın Güneş'in yüzeyinden yaklaşık olarak saatte 250.000 kilometre hızla yükselmesiyle meydana geliyor. Güneş'in atmosferine ısı yayılmasına sebep olan bu olay hakkında elde edilen görüntüler, olayın düşünülenden daha karmaşık olduğunu gösteriyor.

İlgili İçerikler

Gökbilim ve Uzay

Avrupa Uzay Ajansı’na (ESA) ait Mars Express uzay aracı tarafından elde edilen veriler Mars’ın güney kutbunun derinlerinde sıvı halde su bulunduğuna işaret ediyor. Dr. R. Orosei ve arkadaşlarının yaptığı araştırmanın sonuçları Science’ta yayımlandı.

Gökbilim ve Uzay

NASA, Güneş’i incelemek amacıyla yeni bir sondayı 12 Ağustos'ta uzaya gönderdi. Sondanın görevini başarıyla yerine getirebilmesi için aşırı yüksek sıcaklıklarla baş etmesi gerekecek.

Gökbilim ve Uzay

Max Planck Gökbilim Enstitüsü’nde çalışan bir grup araştırmacı, bilimsel yazında PDS 70 olarak adlandırılan genç bir yıldızın etrafında dolanan, yeni doğmuş bir gezegeni görüntülemeyi başardı.

Gökbilim ve Uzay

Ağustos ayında dört gezegen -Mars, Satürn, Jüpiter ve Venüs- Güneş’in batışından sonra doğudan batıya doğru sıralanmış halde gökyüzünde olacak.

Gökbilim ve Uzay

3-5 Ağustos tarihleri arasında Bursa Uludağ’da gerçekleştirilecek Astrofest 2018 etkinliğinin başvuruları devam ediyor.

Gökbilim ve Uzay

Tutulma denilince akla Ay ve Güneş tutulmaları gelse de bu başka gökcisimlerinde de görülebilen bir gök olayıdır.

Gökbilim ve Uzay

Dünya Ay’ın gölgesine girdiğinde Güneş tutulması, Ay Dünya’nın gölgesine girdiğinde ise Ay tutulması gerçekleşir. Tutulma olayını nasıl gördüğümüz nereden baktığımıza bağlı olarak değişir.

Gökbilim ve Uzay

Kızıl Gezegen Mars, 31 Temmuz’da 15 yıl aradan sonra Dünya’ya en yakın konumda olacak. Mars 27 Temmuz’da ise karşı konumda. Bu konumdayken Güneş, Dünya ve Mars aynı hizadadır ve Dünya Güneş ile Mars arasında bulunur.

Gökbilim ve Uzay

21 Haziran yaz gündönümü yani gündüz süresinin en uzun, gece süresinin en kısa olduğu zaman.

Gökbilim ve Uzay

NASA, Uluslararası Uzay İstasyonu’nda (ISS) kuantum fiziği deneylerinin yapılacağı bir Soğuk Atom Laboratuvarı kurmaya hazırlanıyor. Laboratuvar, kurulumu tamamlandığında evrenin bilinen en soğuk yeri olacak.