Skip to content Skip to navigation

Kimyasal Bağların Oluşumu

Dr. Mahir E. Ocak
05/12/2017 - 17:41

Maddenin yapı taşları olan atomların kimyasal tepkimeler sonucunda bir araya gelerek molekülleri oluşturdukları çok uzun zamandır biliniyor. Ancak bu sürecin nasıl gerçekleştiğinin hâlâ tam anlamıyla kavranıldığı söylenemez. Uluslararası bir araştırma grubu, Stanford Doğrusal Hızlandırıcı Merkezi’nde (SLAC) yaptıkları deneylerle moleküllerdeki atomları bir arada tutan kimyasal bağların oluşum sürecinin fotoğraflarını çekerek bu konuda çok önemli bir başarıya imza attı. Dr. H. Öström ve arkadaşlarının yaptığı çalışmanın sonuçları Science’ta yayımlandı.

Araştırmacılar, deneyler sırasında karbondioksitin (CO2) karbonmonoksitten (CO) ve oksijenden (O2) oluşum sürecini incelemiş. Sıcaklığı 3000°C’nin üzerinde olan bir katalizörün (kendisi tepkimelerde harcanmadan tepkimenin hızını artıran madde) yüzeyine tutunan maddelerin tepkimeye girmesiyle karbondioksit oluşuyor. Deneylerde kullanılan X-ışını lazerleri, femtosaniye (10-15 saniye) zaman ölçeğinde gerçekleşen bu sürecin fotoğraflarının çekilmesine imkân veriyor. Elde edilen görüntülerde tepkimeye giren maddelerin önce bir ara ürüne dönüştüğü görülüyor. Ancak bu ara ürünlerin büyük bir çoğunluğu karbondioksite değil parçalanarak yeniden karbonmonoksit ve oksijene dönüşüyor. Bu çalışmanın sonuçlarının gelecekte yeni ürünlerin ve tepkimelerin tasarlanmasında yararlı olacağı belirtiliyor.

İlgili İçerikler

Kimya

Bilim insanları güçlü bir X-ışını lazeri kullanarak oda sıcaklığındaki bir miktar suyun sıcaklığını bir mikrosaniyenin on milyonda biri içerisinde 100.000°C’nin üzerine çıkarmayı başardı.

Kimya

Londra Kolej Üniversitesi (UCL) Slade Güzel Sanatlar Okulu’ndan Onya McCausland isimli sanatçı, eski kömür madeninin atık sularından sanat eserlerinde kullanılabilecek kalitede beş farklı tonda pigmentler elde etti.

Kimya

Amonyak (NH3) son yıllarda alternatif bir yakıt olarak görülmeye başlandı. Küresel iklim değişikliğine karşı alınabilecek önlemlerden biri, karbon içeren petrol türevlerinin yerini karbon içermeyen amonyağın alması olabilir.

Kimya

Oxford Üniversitesi’nde çalışan bir grup araştırmacı, çözelti içindeki moleküllerin tek tek tespit edilip kütlelerinin ölçülmesine imkân veren bir yöntem geliştirdi. Dr. Gavin Young ve arkadaşlarının Prof. Dr. Philipp Kukura önderliğinde yaptıkları araştırmanın sonuçları Science’ta yayımlandı.

Kimya

Deneyler köşesinin bu etkinliğinde kristaller hakkında bilgi edinirken, evde ya da okulda siz de kendi kristallerinizi oluşturabilirsiniz.

Kimya

Bugüne kadarki bilgilerimize göre su olmadan canlılığı devam ettirebilen bir organizma türü yok. Dünya yüzeyinin %71’i suyla kaplı. Ancak hayatın devamlılığı için gerekli olan tatlı su yeryüzündeki suyun sadece %2,5’lik kısmını oluşturuyor.

Kimya

Motorlu araçların atmosfere bıraktığı egzoz dumanının çevreye ve sağlığa zarar vermemesi için katalitik dönüştürücüler kullanılıyor. Benzinli ve dizel motorlu araçların temel bir parçası olan bu sistemler, motordan çıkan karbonmonoksiti (CO), hidrokarbonları (karbon ve hidrojenden oluşan bileşikleri) ve azot oksitleri (NxOy); azot gazı (N2), karbondioksit (CO2) ve su buharına dönüştürüyor. 

Kimya

TÜBİTAK Bursa Test ve Analiz Laboratuvarı (BUTAL), bilim ve teknolojinin hızla geliştiği ve değiştiği günümüzde, gençlerin test ve analizin hayatımıza kattıkları konusundaki farkındalıklarını hayal güçlerini kullanarak geliştirmeleri amacıyla ”Hayalimdeki Laboratuvar” konulu bir resim yarışması düzenliyor.

Kimya

Deneyler köşesinin bu etkinliğinde Türkiye’nin farklı yüksekliklerdeki üç ilinde suyun kaynama noktasını karşılaştırıyoruz.

Kimya

Nobel Kimya Ödülü’nün 2017 yılı sahipleri Jacques Dubochet, Joachim Frank ve Richard Henderson oldu. Araştırmacıların, biyomoleküllerin yapılarının yüksek çözünürlükte belirlenmesine imkân veren kiroelektron mikroskobi yöntemine yaptıkları önemli katkılardan dolayı ödüle layık görüldükleri açıklandı.