Skip to content Skip to navigation

Kıyafetlerimizin Sebep Olduğu Kirlilik

Dr. Mahir E. Ocak
25/02/2020 - 19:20

Kıyafetlerimizin üretiminde kullanılan iplikçikler çoğu zaman polyester, naylon ve akrilik gibi plastiklerden elde edilir. Yapılan son bilimsel çalışmalar, bu mikroiplikçiklerin denizlerdeki plastik kirliliğinin ana kaynaklarından biri olduğunu gösteriyor.

Kıyafetlerimizi düzenli olarak yıkarız ve her yıkamada kumaşlardan kopan yüzlerce hatta binlerce iplikçik sulara karışır. İngiltere’deki Ellen MacArthur Vakfı tarafından yayımlanan bir rapora göre her yıl 53 milyon ton kumaş üretiliyor ve her yıl 500 milyon mikroiplikçik sulara karışıyor. Bu iplikçiklerin büyük bir kısmı su arıtma tesislerinde filtreleniyor ancak bir kısmı da denizlere ve okyanuslara karışıyor.

Mikroplastiklerin mikroskobik deniz canlıları için büyük bir tehlike oluşturduğu düşünülüyor. Ancak bu durumu kanıtlamak çok da kolay değil, çünkü mikroplastikler sebebiyle zayıflayan ya da ölen mikroorganizmalar kısa süre içerisinde başka canlılara yem oluyor.

Kıyafetlerimizin sebep olduğu plastik kirliliğini azaltmak için başvurulabilecek çeşitli yöntemler var. Bunların başında çamaşırlarımızı gereksiz yere sık yıkamamak geliyor. Ayrıca çamaşırları daha düşük sıcaklıklarda yıkamak da iyi bir yöntem olabilir. Çünkü 30°C’nin üzerindeki sıcaklıklarda kumaşlar daha kolay yıpranıyor. Sıvı deterjanlar da katı deterjanlara göre daha iyi. Çünkü katı deterjanlar çamaşırı “ovalayarak” yıkıyor, bu da daha fazla mikroiplikçiğin kopması anlamına geliyor.

Çalışmalar, kumaşlardan en çok sayıda iplikçiğin genellikle ilk yıkamada koptuğunu gösteriyor. Bu yüzden tüketimi azaltmak da çok önemli.

Motorlu taşıtlarda çevreye verilen zararı azaltmak için filtreler kullanılır. Gelecekte çamaşır makinelerine de filtre takılması ve böylece mikroiplikçiklerin sulara karışmasının engellenmesi düşünülebilir.

Sentetik malzemelerden üretilen iplikçikler yerine doğal malzemelerden üretilenleri tercih etmekse zannedildiği gibi bir çözüm olmayabilir. Çünkü doğal malzemelerle yapılan üretim hem çok daha pahalı hem de çevreye zararlı olabiliyor. Örneğin pamuk üretiminde hem çok yüksek miktarda suya hem de çevreye zararlı böcek öldürücü ilaçlara ihtiyaç duyuluyor.

İlgili İçerikler

Tıp ve Sağlık

N95-N99/FFP2-FFP3 maskelerin, parçacıkların geçirgenliğini engelleyen nanofiber filtreleri TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezi Malzeme Enstitüsü tarafından üretildi.

Tıp ve Sağlık

Kimi zaman bazı yiyecekleri canımız diğerlerine göre daha çok çeker. Bunun sebebiyse vücudumuz için gerekli besin maddelerini günlük olarak belirli oranlarda almak zorunda olmamız.

Tıp ve Sağlık

Yeni tip koronavirüsün ağız, burun, boğaz gibi solunum yollarından geçip akciğerlere ve havayı soluk borusundan akciğerlere taşıyan hava yolları olan bronşlara yerleştiği ve bunun sonucunda virüsün bulaştığı kişide solunum yetmezliğinin ortaya çıktığı artık biliniyor.

Tıp ve Sağlık

Yeni tip koronavirüs, solunum yolu enfeksiyonuna neden oluyor. Bu nedenle COVID-19’a yakalanan hastalardan ciddi solunum yetmezliği yaşayanların tedavisinde mekanik ventilatörlere yani solunum cihazlarına ihtiyaç duyuluyor.

Tıp ve Sağlık

Kısa bir sürede tüm dünyayı etkisi altına alan yeni tip koronavirüsün neden olduğu COVID-19 hastalığının henüz bir tedavisi ya da aşısı bulunmuyor.

Tıp ve Sağlık

Bir grup araştırmacı, fareler üzerinde yaptıkları deneylerde hayvanların beyninde ağrı algısını kontrol eden bir bölge keşfetti. 

Tıp ve Sağlık

Virüslerin neden olduğu solunum yolu enfeksiyonları, virüs taşıyan kişinin nefes alıp verirken, konuşurken, öksürürken ve hapşırırken açığa çıkardığı damlacıkların başka bir insana bulaşması ile ortaya çıkıyor.

Tıp ve Sağlık

Yapılan araştırmalar, COVID-19’a yakalanan kişilerde yaygın olarak D vitamini eksikliği olduğunu gösteriyor. Peki vitamin, mineral veya gıda takviyeleri bağışıklık sisteminin güçlendirilmesine nasıl katkı sağlıyor?

Tıp ve Sağlık

Gazi Mustafa Kemal Atatürk’ün her yaştaki insana ve özellikle gençlere tavsiye olarak verdiği bu sözü, spor yapan kişinin zihinsel olarak da sağlıklı olacağını anlatıyor. Peki, spor yapmak beynimizi nasıl etkiler?

Tıp ve Sağlık

Yeni tip koronavirüs nedeniyle hasta olan kişi sayısı her geçen gün artıyor. Yeni tip koronavirüs için aşı adayı çalışmalarından biri olan Sinovac Biotech’in aşı çalışmasıyla ilgili detaylar ise yakın zamanlarda Science dergisinde yayımlandı.