Skip to content Skip to navigation

Mars’tan Gelen Bir Meteoritte Organik Madde Tespit Edildi

Dr. Mahir E. Ocak
08/06/2020 - 09:30

1984 yılında Antarktika’da keşfedilmiş, kökeni Mars olan ALH84001 adlı meteorit 

Bir grup Japon araştırmacı, Mars’tan Dünya’ya gelmiş bir meteoritin içinde azotlu organik bileşikler keşfetti. Dr. Mizuho Koike ve arkadaşları tarafından yapılan araştırmanın sonuçları Nature Communications’ta yayımlandı.

Bugün Mars ile ilgili araştırmaların önemli konularından biri Mars’ta organik madde olup olmadığı ve eğer varsa kaynağının ne olduğu. Her ne kadar Mars üzerinde çalışmalar yapan uzay araçları Mars’ta organik maddelerin var olduğuna dair güçlü kanıtlara ulaşmış olsa da bu organik maddelerin kaynağının ve yaşının ne olduğu, Mars’ta ne bollukta bulunduğu bilinmiyor. 

Mars’ta organik madde olup olmadığını tespit etmenin bir yolu da Mars’tan Dünya’ya gelen meteoritleri incelemektir. Şiddetli göktaşı çarpmaları sırasında bazen gezegenlerin yüzeyinden taşlar koparak uzaya saçılır. Bu taşlar daha sonra başka gezegenlere düşebilir. Dünya’da da bu şekilde Mars’tan kopup gelmiş göktaşları var. 

Japon araştırmacılar tarafından incelenen ve ALH84001 olarak adlandırılan meteorit 1984 yılında Antarktika’da keşfedilmiş. Dört milyar yıl önce Mars yüzeyinden koptuğu tahmin edilen bu meteorit üzerinde geçmişte de çalışmalar yapılmış ve organik maddeler keşfedilmişti. Ancak portakal rengi karbonat mineralleri içeren meteoritteki organik maddelerin kaynağının gerçekten de Mars mı olduğu yoksa meteorite Dünya’ya düştükten sonra mı bulaştıkları bilinmiyordu. Yapılan son çalışmada araştırmacılar ilk olarak iyon ışınlarıyla meteoriti temizlemiş ve böylece Dünya’ya düştükten sonra meteorite bulaşan maddelerin analizleri etkilemesinin önüne geçmişler. Elde edilen sonuçlar meteoritin içinde azotlu organik bileşikler olduğunu göstermiş.

Dört milyar yıl önceki ve bugünkü Mars

Keşfedilen organik maddelerin kaynağının ne olduğu bilinmiyor. Bu organik maddeler Mars’ta gerçekleşmiş kimyasal tepkimelerin ürünleri olabileceği gibi göktaşları, kuyrukluyıldızlar ya da toz parçacıklarıyla uzaydan gezegene taşınmış da olabilir. Mars’ın, özellikle Güneş Sistemi’nin ilk zamanlarında, karbon bakımdan zengin göktaşı yağmurlarına maruz kaldığı tahmin ediliyor. Bu göktaşlarının taşıdığı organik maddeler, o dönemler Mars’ın yüzeyini kaplayan tuzlu sulardan çökelen karbonatlı minerallerin içerisinde hapsolmuş olabilir.

İlgili İçerikler

Gökbilim ve Uzay

Bir karadelik iki mekanizmayla büyür: çevresindeki maddeleri yutarak ve başka karadeliklerle birleşerek.

Gökbilim ve Uzay

Uçak yolculukları sizde gerginliğe neden oluyorsa rüzgârlı havalarda uçmak daha da endişe verici olabilir. Özellikle de iniş sırasında pistin doğrultusuna göre uçağa yandan gelen şiddetli bir rüzgâr varsa...

Gökbilim ve Uzay

Perseid göktaşı yağmuru 12-13 Ağustos’ta en yüksek etkinliğe ulaşıyor. Bu tarihte Ay’ın %47’si aydınlanmış durumda.

Gökbilim ve Uzay

Bugün pek çok gökbilimci Plüton’un buzlu yüzeyinin altında bir okyanus olup olmadığı hakkında kafa yoruyor.

Gökbilim ve Uzay

Çin tarihinde ilk kez Mars’a bir uzay aracı göndermeye hazırlanıyor.

Gökbilim ve Uzay

İngiltere’deki Manchester Üniversitesinden bir grup araştırmacı, matematiksel hesaplamalar yaparak uzaydan gelen kayaç parçalarının Dünya üzerinde nerelere düştüğünü tespit etmeye çalıştı.

Gökbilim ve Uzay

Bir grup gökbilimci Dünya’ya 1000 ışık yılı uzaklıkta bir karadelik keşfetti. 

Gökbilim ve Uzay

Temmuz ayında Güneş’in batısına geçen Merkür ayın ortalarına doğru gökyüzünde görülebilecek. 

Gökbilim ve Uzay

Avrupa Güney Gözlemevi’ndeki (ESO) Çok Büyük Teleskop (VLT), Dünya’dan 520 ışık yılı uzaklıktaki AB Aurigae yıldızının etrafında yeni doğmakta olan bir gezegen görüntüledi.

Gökbilim ve Uzay

Hubble Uzay Teleskobu ile yapılan gözlemler ilk yıldızların tahmin edilenden daha erken bir dönemde oluşmaya başladığını gösteriyor.