Skip to content Skip to navigation

Prof. Dr. Berahitdin Albayrak Anısına

Bilim Genç
17/01/2019 - 11:22

Dergimizin 31 Aralık 2017 tarihinden beri Yayın Danışma Kurulu Üyeliğini yürüten, Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Astronomi ve Uzay Bilimleri Bölümü Başkanı, Ankara Üniversitesi eski rektör yardımcısı ve Ankara Üniversitesi Kreiken Rasathanesi eski müdürü Prof. Dr. Berahitdin Albayrak’ı 13 Aralık 2018 Perşembe günü Ankara’da meydana gelen tren kazasında kaybettik. Prof. Dr. Berahitdin Albayrak, Konya Bilim Merkezi’nde gerçekleştirilmesi planlanan TÜBİTAK Bilim Genç Kafe etkinliği için Konya’ya gitmek üzere trende bulunuyordu. Bilim dünyasına ve TÜBİTAK popüler bilim dergilerine büyük katkıları olan Hocamızın Bilim Genç’te yayınlanan yazılarını sizler için bir araya getirdik.

Prof. Dr. Berahitdin Albayrak Kimdir?

Lisans eğitimini Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Astronomi ve Uzay Bilimleri Bölümü’nde 1990 yılında tamamlayan Berahitdin Albayrak, yüksek lisans ve doktora derecelerini de aynı bölümden sırasıyla 1994 ve 1999 yıllarında aldı. TÜBİTAK Bütünleştirilmiş Doktora Bursu kapsamında, 1997-1998 yıllarında doktora tez çalışmaları için The Military College of South Carolina’nın Fizik Bölümü’nde bulundu. Albayrak’ın ilk yazar olarak yer aldığı “A Spectroscopic Atlas of Deneb (A2 lae) ll 3826-5212” başlıklı makale, Astronomy and Astrophysics isimli üst düzey saygınlıktaki uluslararası akademik dergide kapak konusu seçildi.

2002’de hem Ankara Üniversitesi Onur Belgesi hem de Fen Bilimleri Teşvik Ödülü’nü alan Prof. Dr. Berahitdin Albayrak aynı yıl içinde Türkiye Bilimler Akademisi (TÜBA) Seçkin Genç Bilimci Ödülü’ne ve Prof. Dr. Nüzhet Gökdoğan Astrofizik Bilim Ödülü’ne de layık görüldü. Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Teşvik Ödülü’nü 2004 yılında yeniden alan Prof. Dr. Albayrak’ın saygın dergilerde yayınlanmış çok sayıda makalesi, ulusal ve uluslararası toplantılarda sunulmuş pek çok bildirisi ve posteri bulunuyor.

Albayrak’ın araştırma alanları arasında, yıldızaltı cisimler (kahverengi cüceler), küçük kütleli yıldızlar, bünyesel değişen (RR Lyrae, Delta Scuti türü) yıldızlar, örten değişen çift yıldızların fotometrik analizinin yanı sıra erken tayf türü (cüce ve süperdev) yıldızların tayfsal analizi var.

İlgili İçerikler

Gökbilim ve Uzay

Scott S. Sheppard, David Jewitt ve Jan Kleyna, Hawaii’deki Mauna Kea Dağı’ndaki Subaru Teleskobu’yla yaptıkları gözemler sonucunda Satürn’ün 20 yeni uydusunu keşfetti. Böylece Satürn’ün bilinen uydularının sayısı 82’ye çıktı.

Gökbilim ve Uzay

Mars, 2 Eylül’de yörünge hareketi sırasında Güneş’in arkasından geçmişti. Bu süreçte Güneş ile aralarındaki açısal mesafe küçük olduğundan Mars’ı Güneş’in parlaklığı nedeniyle birkaç hafta boyunca gözlemlemek mümkün olmadı. Mars ekim ayının ortasından itibaren doğu ufkunun üzerinde tekrar ortaya çıkıyor.

Gökbilim ve Uzay

Trigonometri lisede matematik dersinde karşılaştığınız ve belki de anlamakta zorlandığınız konulardan biri. Dik üçgenlerin iç açıları ve kenar uzunlukları arasındaki bağlantılarla ilgili matematiğin bu dalı size soyut gelebilir. Geçmişte insanlar denizcilikte, haritacılıkta ve astronomi yani gökbilimde karşılaştıkları problemleri çözmek için trigonometriden faydalandı. 

Gökbilim ve Uzay

İlk kez geçtiğimiz yıl düzenlenen TEKNOFEST İstanbul Havacılık, Uzay ve Teknoloji Festivali, 17-22 Eylül tarihleri arasında Atatürk Havalimanı’nda gerçekleştirildi. Bu yıl 1.720.000 kişinin katıldığı etkinlik dünyanın en büyük havacılık, uzay ve teknoloji festivali oldu.

Gökbilim ve Uzay

NASA Space Apps Challenge’ın (NASA Uluslararası Uzay Uygulamaları Yarışması) Türkiye ayağı bu yıl Ankara, Elazığ ve Şanlıurfa’da düzenleniyor. Ankara’daki organizasyona 19-20 Ekim tarihlerinde ODTÜ Genç Girişimciler Topluluğu ev sahipliği yapıyor.

Gökbilim ve Uzay

Geçmişten günümüze birçok araç uçsuz bucaksız evreni keşfetmek için uzaya gönderildi. Bu araçlar Merkür, Venüs, Mars, Neptün, Satürn, Plüton ve Ay hakkında veriler topladı ve bugün de toplamaya devam ediyor. 

Gökbilim ve Uzay

Satürn ve ilkdördün evresindeki Ay 8 Eylül’de gökyüzünde birlikte görülebilir. 20 Eylül’de ise Ay ve Boğa Takımyıldızı’nın en parlak yıldızı Aldebaran yakın görünümde. Her iki gökcismini gece yarısına yakın saatlerde batı ufkunun üzerinde görebilirsiniz. 23 Eylül sonbahar ılımı yani gece ve gündüz sürelerinin eşit olduğu tarih.

Gökbilim ve Uzay

Maden cevherlerinden metalleri özütlemek için mikroorganizmalardan yararlanılan yöntemler biyomadencilik olarak adlandırılır. Biyomadenciliğin yeryüzündeki tarihi 1950’lere kadar gider. Günümüzde bazı araştırmacılar Uluslararası Uzay İstasyonu’nda (ISS) uzayda biyomadencilikle ilgili çalışmalar yapıyor.

Gökbilim ve Uzay

Türkiye’de tasarlanıp üretilen ilk yer gözlem uydusu olan RASAT, sekiz yıldır Dünya’nın çevresindeki yörüngesinde dolanarak görüntü almaya devam ediyor. TÜBİTAK Uzay Teknolojileri Araştırma Enstitüsü (TÜBİTAK UZAY) mühendisleri tarafından tasarlanıp büyük ölçüde ülkemizde üretilen RASAT, 17 Ağustos 2011’de Rusya’daki Yasny Fırlatma Üssü’nden uzaya fırlatılmıştı.

Gökbilim ve Uzay

Gezegenler yıldızların, uydular da gezegenlerin etrafında dolanır. Peki büyük uyduların küçük uydulara sahip olması da mümkün müdür? Eğer bu tür “altuydular” sadece etrafında dolandıkları uydunun kütleçekimi etkisinde hareket etseydi cevap kesinlikle evet olurdu.