Skip to content Skip to navigation

Sadece Kanserli Hücreleri Öldüren Yöntem

Dr. Mahir E. Ocak
16/05/2019 - 10:18

Stanford Üniversitesi Tıp Fakültesinde çalışan bir grup araştırmacı, sağlıklı hücrelere zarar vermeden kanserli hücreleri öldürmeye imkân veren bir yöntem geliştirdi. Dr. Hokyung K. Chung ve arkadaşlarının Prof. Dr. Michael Z. Lin önderliğinde yaptığı araştırmanın sonuçları Science’ta yayımlandı.

Hücre zarlarında hücreye büyümesini “söyleyen” dış sinyalleri algılayan proteinler bulunur. Sağlıklı hücreler, gelişim ya da iyileşme sırasında bu proteinler aracılığıyla algıladığı sinyallere tepki vererek büyür. Algılayıcı proteinlerin sürekli aktif olması durumundaysa hücreler kontrolsüz bir biçimde büyümeye başlar ve kanser ortaya çıkar.

Günümüzde kanser tedavisi için kullanılan yöntemler sağlıklı hücrelerle kanserli hücreleri birbirinden ayırt edemediği için tedavi sırasında ölümcül yan etkiler ortaya çıkabiliyor.

Araştırmacılar sağlıklı hücrelere zarar vermeden kanserli hücreleri öldürebilmek için hatalı büyüme sinyallerinden yararlanılan bir yöntem geliştirdi. Bunun için iki ayrı doğal proteinin birbirine eklenmesiyle sentetik bir protein üretildi. Doğal proteinlerin biri hücre zarlarındaki bir tür algılayıcı proteine bağlanıyor. Diğeriyse belirli bir amino asit dizisini parçalıyor. Araştırmacılar, ayrıca, hücre zarlarının iç yüzeyine tutunan ve çeşitli “kargolar” taşıyabilen ikinci bir protein daha tasarladı ve üretti. Sentezlenen birinci protein aktif bir algılayıcıya bağlandığında ikinci proteini parçalıyor ve böylece kargo proteinleri serbest kalıyor. Bu proteinlerin hücre üzerinde bir etkisi olabilmesi için yeterli miktarda birikmesi gerekiyor ve bu durum sadece algılayıcı proteinlerin her zaman aktif olduğu kanserli hücrelerde gerçekleşiyor.

Araştırmacılar laboratuvar ortamında büyütülmüş hücrelerle yaptıkları deneyler sırasında kargo proteinleri olarak hücrenin ölümünü tetikleyen proteinler kullandılar. Sonuçta geliştirilen yöntemin sağlıklı hücrelere zarar vermeden kanserli hücreleri öldürmekte hayli başarılı olduğu gözlemlendi.

Şu an için geliştirilen yöntemin insanlarda ne ölçüde başarılı olacağı bilinmiyor. Öncelikle sentetik proteinleri kanserli hücrelere aktarmanın en iyi yolunun ne olduğunun tespit edilmesi gerekiyor. Ayrıca bağışıklık sisteminin böyle bir tedaviye ne tepki vereceği de henüz bilinmiyor.

İlgili İçerikler

Tıp ve Sağlık

Aşırı şeker tüketilmesinin hiperaktiviteye neden olduğu konusunda bilim insanları arasında görüş birliği bulunmasa da obezite, diyabet yani şeker hastalığı, karaciğerde yağlanma, diş problemleri gibi sorunlara neden olduğu biliniyor.

Tıp ve Sağlık

İletişim ve bilgi teknolojilerinin hızla yaygınlaşmasıyla sosyal medya yaşamımızın ayrılmaz bir parçası  hâline geldi. 

Tıp ve Sağlık

Milyonlarca insanı etkileyen yeni tip koronavirüsün neden olduğu COVID-19 hastalığının henüz etkisi kanıtlanmış bir tedavisi veya aşısı yok. İlaç ve aşı geliştirme çalışmaları ise sürüyor.

Tıp ve Sağlık

N95-N99/FFP2-FFP3 maskelerin, parçacıkların geçirgenliğini engelleyen nanofiber filtreleri TÜBİTAK Marmara Araştırma Merkezi Malzeme Enstitüsü tarafından üretildi.

Tıp ve Sağlık

Kimi zaman bazı yiyecekleri canımız diğerlerine göre daha çok çeker. Bunun sebebiyse vücudumuz için gerekli besin maddelerini günlük olarak belirli oranlarda almak zorunda olmamız.

Tıp ve Sağlık

Yeni tip koronavirüsün ağız, burun, boğaz gibi solunum yollarından geçip akciğerlere ve havayı soluk borusundan akciğerlere taşıyan hava yolları olan bronşlara yerleştiği ve bunun sonucunda virüsün bulaştığı kişide solunum yetmezliğinin ortaya çıktığı artık biliniyor.

Tıp ve Sağlık

Yeni tip koronavirüs, solunum yolu enfeksiyonuna neden oluyor. Bu nedenle COVID-19’a yakalanan hastalardan ciddi solunum yetmezliği yaşayanların tedavisinde mekanik ventilatörlere yani solunum cihazlarına ihtiyaç duyuluyor.

Tıp ve Sağlık

Kısa bir sürede tüm dünyayı etkisi altına alan yeni tip koronavirüsün neden olduğu COVID-19 hastalığının henüz bir tedavisi ya da aşısı bulunmuyor.

Tıp ve Sağlık

Bir grup araştırmacı, fareler üzerinde yaptıkları deneylerde hayvanların beyninde ağrı algısını kontrol eden bir bölge keşfetti. 

Tıp ve Sağlık

Virüslerin neden olduğu solunum yolu enfeksiyonları, virüs taşıyan kişinin nefes alıp verirken, konuşurken, öksürürken ve hapşırırken açığa çıkardığı damlacıkların başka bir insana bulaşması ile ortaya çıkıyor.