Skip to content Skip to navigation

Sadece Kanserli Hücreleri Öldüren Yöntem

Dr. Mahir E. Ocak
16/05/2019 - 10:18

Stanford Üniversitesi Tıp Fakültesinde çalışan bir grup araştırmacı, sağlıklı hücrelere zarar vermeden kanserli hücreleri öldürmeye imkân veren bir yöntem geliştirdi. Dr. Hokyung K. Chung ve arkadaşlarının Prof. Dr. Michael Z. Lin önderliğinde yaptığı araştırmanın sonuçları Science’ta yayımlandı.

Hücre zarlarında hücreye büyümesini “söyleyen” dış sinyalleri algılayan proteinler bulunur. Sağlıklı hücreler, gelişim ya da iyileşme sırasında bu proteinler aracılığıyla algıladığı sinyallere tepki vererek büyür. Algılayıcı proteinlerin sürekli aktif olması durumundaysa hücreler kontrolsüz bir biçimde büyümeye başlar ve kanser ortaya çıkar.

Günümüzde kanser tedavisi için kullanılan yöntemler sağlıklı hücrelerle kanserli hücreleri birbirinden ayırt edemediği için tedavi sırasında ölümcül yan etkiler ortaya çıkabiliyor.

Araştırmacılar sağlıklı hücrelere zarar vermeden kanserli hücreleri öldürebilmek için hatalı büyüme sinyallerinden yararlanılan bir yöntem geliştirdi. Bunun için iki ayrı doğal proteinin birbirine eklenmesiyle sentetik bir protein üretildi. Doğal proteinlerin biri hücre zarlarındaki bir tür algılayıcı proteine bağlanıyor. Diğeriyse belirli bir amino asit dizisini parçalıyor. Araştırmacılar, ayrıca, hücre zarlarının iç yüzeyine tutunan ve çeşitli “kargolar” taşıyabilen ikinci bir protein daha tasarladı ve üretti. Sentezlenen birinci protein aktif bir algılayıcıya bağlandığında ikinci proteini parçalıyor ve böylece kargo proteinleri serbest kalıyor. Bu proteinlerin hücre üzerinde bir etkisi olabilmesi için yeterli miktarda birikmesi gerekiyor ve bu durum sadece algılayıcı proteinlerin her zaman aktif olduğu kanserli hücrelerde gerçekleşiyor.

Araştırmacılar laboratuvar ortamında büyütülmüş hücrelerle yaptıkları deneyler sırasında kargo proteinleri olarak hücrenin ölümünü tetikleyen proteinler kullandılar. Sonuçta geliştirilen yöntemin sağlıklı hücrelere zarar vermeden kanserli hücreleri öldürmekte hayli başarılı olduğu gözlemlendi.

Şu an için geliştirilen yöntemin insanlarda ne ölçüde başarılı olacağı bilinmiyor. Öncelikle sentetik proteinleri kanserli hücrelere aktarmanın en iyi yolunun ne olduğunun tespit edilmesi gerekiyor. Ayrıca bağışıklık sisteminin böyle bir tedaviye ne tepki vereceği de henüz bilinmiyor.

İlgili İçerikler

Tıp ve Sağlık

Sindirim sistemimizi yakından tanıyıp yiyeceklerin vücudumuza girdikten sonra hangi süreçlerden geçtiğini ve nasıl enerjiye dönüştüğünü öğrenmek i

Tıp ve Sağlık

Geçmişte yapılan araştırmalar, yüksek tansiyonun hafif bilişsel bozukluklar ve demansla ilişkilendirilebileceğini göstermişti. Peki, bu doğru mu?

Tıp ve Sağlık

İnsan gözüne farklı kaynaklardan yayılan (örneğin Güneş, yapay aydınlatmalar, ekranlar) belirli dalga boylarında ışınlar ulaşır.

Tıp ve Sağlık

ABD ve Çin’de çalışan bir grup araştırmacı, vücuttaki tüm organları ve dokuları aynı anda bir saniye kadar kısa bir süre içinde görüntülemeye imkân veren bir sistem geliştirdi.

Tıp ve Sağlık

Obezitenin ve beslemenin uyku sağlığı üzerine etkilerine gelin yakından bakalım.

Tıp ve Sağlık

Bacağı kırılan bir atın iyileşmesi mümkün olmadığı için vurulduğunu filmlerde görmüş olabilirsiniz. Atlardaki kemik kırıklarının iyileşmesi küçük boyuttaki hayvanlardakinden ve insanlardakinden çok daha zordur. Çünkü atlar çok ağır (kütleleri 1 tona yaklaşabilir) ve büyük hayvanlardır.

Tıp ve Sağlık

Dünya nüfusunun 2050’de 10 milyara ulaşması bekleniyor. Dolayısıyla besin olarak tükettiğimiz tarım ürünlerine olan ihtiyaç her geçen gün artıyor.

Tıp ve Sağlık

ABD ve Fransa’da çalışan bir grup bilim insanı sağlıklı insanlarla sağlıklı olmayan insanların tükettikleri besinleri karşılaştırıp sağlıklı beslenmeye dair sorulara cevap bulmaya çalıştı.

Tıp ve Sağlık

Gece yatarken, sabah uyanır uyanmaz, yolda yürürken veya ders çalışırken akıllı telefonunuzu sık sık kontrol ediyor musunuz? Günlük alışkanlıklarımızdan biri olduğu düşünülse de ekran bağımlılığı teknolojik gelişmelerin beraberinde getirdiği yeni bir hastalık olabilir.

Tıp ve Sağlık

Vücudumuzu mikroorganizma adı verilen gözle görülemeyecek kadar küçük trilyonlarca canlı ile paylaştığımızı biliyor muydunuz?