Skip to content Skip to navigation

Samanyolu’nun Kütlesi

Dr. Mahir E. Ocak
27/07/2015 - 18:01

Fotoğrafın büyük hali için tıklayın.

İçerisinde yer aldığımız Samanyolu Gökadası yüz milyarlarca yıldızdan oluşuyor ve yüz binlerce ışık yılı çapında çok büyük bir hacmin içine yayılıyor. Bu durum Samanyolu’nun fiziksel özelliklerinin hassas bir biçimde ölçülmesini hayli zorlaştırıyor. Örneğin Samanyolu’nun toplam kütlesi, 20. yüzyılda yaşanan teknolojik gelişmelere rağmen, bugün hâlâ büyük bir kesinlikle bilinmiyor. Öyle ki, bazı tahminler diğerlerinin neredeyse dört katı kadar.

Columbia Üniversitesi’nde çalışan bir grup araştırmacı, yaptıkları son hesaplar sonucunda Samanyolu’nun kütlesindeki belirsizliği %20’ye kadar düşürmeyi başardı. Dr. A. H. W. Küpper ve arkadaşlarının yaptığı araştırmanın sonuçları The Astrophysical Journal’da yayımlandı.

Hesaplar, küresel kümeler olarak adlandırılan yıldız kümelerinin hareketlerinin gözlemlenmesine dayanıyor. Küresel kümeler, Samanyolu’nun ana yapısını oluşturan diskin etrafında dönen yıldız kümeleridir. Binlerce hatta milyonlarca yıldızın bir araya gelmesiyle oluşan bu yoğun yıldız kümeleri, milyarlarca yıl içinde yavaş yavaş dağılır.

Araştırmacılar Palomar 5 adlı küresel yıldız kümesinin yoğunluğunda yaşanan değişiklikleri ölçmüş ve elde ettikleri verileri kullanarak Samanyolu’nun kütlesini tahmin etmişler. Sonuçlar, Samanyolu’nun 60.000 ışık yılı çapındaki hacmin içinde kalan kütlesinin Güneş’inkinin 210 milyar katı kadar olduğunu gösteriyor.

İlgili İçerikler

Gökbilim ve Uzay

Gökbilime biraz da olsa ilgi duyuyorsanız sizin de gökyüzünde ilk bakışta fark ettiğiniz yıldızların oluşturduğu şekiller vardır. Gözlem yaptıkça gökyüzündeki daha fazla şekil ve bu şekilleri oluşturan gökcisimleri hakkında bilgi sahibi olursunuz. 

Gökbilim ve Uzay

2018 TÜBİTAK Ulusal Gözlemevi (TUG) Lisans Öğrencileri Yaz Programı başvuruları 4 Mayıs’ta sona eriyor.

Gökbilim ve Uzay

Karanlık maddenin doğası bugün hâlâ tartışma konusu. Ancak fizikçilerin çoğunun üzerinde anlaştığı bir nokta varsa o da karanlık maddenin gökadaların oluşumu açısından çok önemli olduğudur. 

Gökbilim ve Uzay

Yıldırım bir uçağa çarptığında hiç zarar vermeyebileceği gibi ciddi hasarlara da yol açabilir. Yıldırımların sebep olduğu son kaza 1988 yılında meydana geldi. Sonraki yıllarda ise yıldırımların uçaklar üzerinde etkilerinin belirlenmesi sayesinde etkin koruma teknikleri geliştirildi.

Gökbilim ve Uzay

2014’ten beri düzenlenen ODTÜ Bilim Günleri bu yıl 28-28 Nisan’da gerçekleştirilecek.

Gökbilim ve Uzay

Gökbilimciler Samanyolu’nun merkezindeki devasa karadeliğin etrafında onlarca karadelik keşfetti. Sonuçlar, yıllar önce öne sürülmüş, çok büyük kütleli karadeliklerin binlerce karadelik tarafından çevrelendiğini öne süren bir kuramı destekliyor. Dr. Charles J. Hailey ve arkadaşlarının konu hakkında yazdığı makale Nature’da yayımlandı.

Gökbilim ve Uzay

Güneş ışığı beyazdır fakat içinde birçok farklı rengi barındırır. Bu farklı renkleri, beyaz ışığı bir prizmadan geçirdiğimizde ya da bir gökkuşağı oluştuğu sırada görebiliriz. Güneş’ten gelen beyaz ışık Dünya atmosferinde yol alırken birçok parçacıkla çarpışarak saçılır.

Gökbilim ve Uzay

Ankara Üniversitesi Kreiken Rasathanesi her yıl olduğu gibi bu yıl da kapılarını 7'den 77'ye tüm  gökyüzü meraklılarına açıyor. 21 Nisan’da başlayacak Halk Günü etkinlikleri ekim ayı sonuna kadar devam edecek ve ayda bir gerçekleştirilecek.

Gökbilim ve Uzay

Uluslararası bir araştırma grubu yeni bir ötegezegen keşfetti. K2-229b adı verilen, Dünya’ya yaklaşık 340 ışık yılı mesafedeki gezegenin çok yoğun bir çekirdeğe sahip olması bakımından Merkür’e benzediği belirtiliyor. 

Gökbilim ve Uzay

Dünya üzerindeki bir noktanın konumunu enlem ve boylam bilgilerine göre veririz. Peki, gökcisimlerinin örneğin yıldızların, gezegenlerin ve uyduların gökyüzündeki konumlarını nasıl belirleyebiliriz?