Skip to content Skip to navigation

Satranç – Aralık 2019

Kıvanç Çefle
02/12/2019 - 17:34

Sevgili gençler,

Önce kasım ayında sorduğumuz problemin çözümüyle başlayalım:

Vladimir Kuzmiçev
Pravda Severa, 2005

Beyaz oynar, üç hamlede mat eder.
 

Burada aceleyle 1. g8=V oynamak yanlış olur: 1...Şb7 ve beyaz üç hamlede matı tamamlayamaz. Beyazın “Turton ikilemesi” yapması gerekiyor: 1. Kh8! Şa7(b7) 2. g8=V ve arkasından 3. Va8 ya da 3. Vxb8 mat.

Turton ikilemesinin çeşitlemeleri de var. Bunlardan biri “Loyd-Turton ikilemesi”. Burada ilk hamleyi yapan ve kritik karenin ötesine geçen taş kuvvetli, onun önüne geçen taş ise zayıftır. Bu paradoksal fikri ilk kez büyük kurgucu Sam Loyd göstermiş:

Sam Loyd
New York Saturday Courier Tourney, 1856
Birincilik ödülü
 
Beyaz oynar, dört hamlede mat eder.
 

Çözüm:

1. Vg1!! ≈ 2. Ff2 ≈ 3. Fxb6 ve 4. Vc5/Ab4 mat (“≈” simgesi “siyah herhangi bir hamle yapar” anlamında kullanılır.)

Oysa daha önce gördüğümüz örneklerde öndeki taş kuvvetli, onu destekleyen arkadaki taş ise zayıftı. Bu arada, Loyd-Turton ikilemesi doğası gereği dört hamleden daha kısa bir problemde gösterilemez.

Şimdi bu temanın daha az taşlı bir problemdeki uygulamasını göreceğiz. Ama bunu siz çözeceksiniz. Bir ay sonra görüşmek üzere...

Erich Zepler
Palitzsch Anı Turnuvası, 1932
Üçüncülük ödülü
Beyaz oynar, dört hamlede mat eder.
 
 

Problemin dört hamlelik olması sizi ürkütmesin. Hatta size bir ipucu: Beyaz kale ve vezire “d” sütunu üzerinde Loyd-Turton ikilemesi yaptıracaksınız. Ama niye böyle bir ikileme gerekiyor? Problemin esas güzelliği burada ve sizden beklenen de bu soruyu cevaplamanız.

 

Yazar Hakkında:
Prof. Dr. Kıvanç Çefle, İstanbul Üniversitesi İstanbul Tıp Fakültesi öğretim üyesidir. Boş zamanlarında satranç problemleri kurmaktadır. Bunlardan bazıları önemli uluslararası problem dergilerinde yayımlanmıştır.

İlgili İçerikler

Beyin ve Sinir Bilim

San Francisco’daki Kaliforniya Üniversitesinde çalışan bir grup araştırmacı, insanların hiçbir sağlık sorunu yaşamadan az uykuyla yetinebilmesini sağlayan bir genetik mutasyon keşfetti.

Beyin ve Sinir Bilim

Heyecanlandığımızda ya da kaygılandığımızda beynimizdeki amigdala bölgesi, tıpkı bir tehlike ile karşılaştığımızdakine benzer şekilde, stres-heyecan sistemi olarak da bilinen sempatik sinir sistemini etkinleştirir ve adrenalin salgılamaya başlar.

Beyin ve Sinir Bilim

Satranç köşesinde bu ay Ekim 2019 probleminin çözümüne ve Kasım 2019 problemine yer veriyoruz. 

Beyin ve Sinir Bilim

Beynimiz hiç mola vermez, sürekli çalışır. Hayati fonksiyonları düzenler, çevreden algılanan uyarıları değerlendirir ve bilişsel becerilerden sorumludur. Beynimizde farklı işlevler için farklı sinir hücreleri vardır. Hafıza da özel bir grup sinir hücresinin yeniden etkinleşmesiyle oluşur. Peki, bu özel sinir hücrelerini diğerlerinden ayıran nedir?

Beyin ve Sinir Bilim

Anılar ve yaşam tecrübeleri sanki ayrılmaz ikililermiş gibi görünür. Ancak bir grup araştırmacı, yakın zamanlarda Nature Neuroscience’ta yayımladıkları bir makalede, beyinlerindeki sinir hücrelerini uyararak laboratuvar hayvanlarının zihninde yapay anılar oluşturmayı başardıklarını açıkladı.

Beyin ve Sinir Bilim

Bazı resim ya da fotoğraflara baktığımızda onları aslında olduklarından farklı şekilde algılarız. Görsel yanılsama ya da optik illüzyon adı verilen bu olay ışık, objenin rengi ve deseni gibi faktörlerin etkisiyle ortaya çıkar. Yani bir anlamda beynimiz kandırılır.

Beyin ve Sinir Bilim

Satranç köşesinde bu ay Eylül 2019 probleminin çözümüne ve Ekim 2019 problemine yer veriyoruz. 

Beyin ve Sinir Bilim

Satranç köşesinde bu ay Ağustos 2019 probleminin çözümüne ve Eylül 2019 problemine yer veriyoruz. 

Beyin ve Sinir Bilim

1999’da vizyona giren Matrix filminde ana karakter Neo, Headjack olarak isimlendirilen bir beyin-bilgisayar arayüzü sayesinde Matrix dünyasına girebiliyordu. Neo’nun kafatasının arkasında yer alan bağlantı girişi sayesinde bu cihaz binlerce küçük bağlantı boyunca beynin derinliklerine ulaşabiliyordu. Headjack bilgisayarlara bağlanıyor ve bu şekilde insanlar bir sanal gerçeklik dünyası olan Matrix'e giriş yapabiliyordu.

Beyin ve Sinir Bilim

Satranç köşesinde bu ay Temmuz 2019 probleminin çözümüne ve Ağustos 2019 problemine yer veriyoruz.