Skip to content Skip to navigation

Su Yarışı

Merve Cin
01/08/2017 - 14:33

Bilmekte Fayda var!

Sıvılar doldurdukları kabın temas ettiği tüm yüzeylerine basınç uygular. Kabın yan çeperlerine etki eden sıvı basıncı üst kısmına doğru azalır. Ancak derinlik (kap tabanında belirlenen nokta ile sıvının açık yüzeyi arasındaki dik mesafe) arttıkça belirlenen bir noktaya etki eden ağırlık arttığı için sıvı basıncı da artar.

 

Nelere ihtiyacımız var?

  • 2 adet 500 ml’lik cam balon
  • 2 adet çift delikli lastik tıpa
  • 4 adet plastik pipet
  • Kıskaç
  • Üstü açık cam ya da pleksiglas kap
  • Makas

 

Ne yapıyoruz?

Plastik pipetleri fotoğraftaki uzunluklarda keselim. Pipetleri keserken tıpa uzunluğunu göz önünde bulunduralım).

Pipetleri tıpaların deliklerinden geçirelim. Pipetler ile lastik tıpalardaki delikler arasında boşluk kalmamalıdır.

Cam balonları musluk suyuyla tamamen dolduralım. Balonların ağız kısmını tıpalarla sıkıca kapatalım.

Balonlar, kısa pipetlerin uçlarından dışarı su çıkacak kadar dolu olmalıdır.

İki cam balonu da aynı anda ters çevirip suyun boşalmasını gözlemleyelim.

Cam balonlardaki suyun boşalma süreleri hakkında ne düşünüyorsunuz?

 

 

 

Ne oldu?

Bu etkinlikte pipet uzunluğunun suyun boşalma süresine etkisini gözlemlediğimiz kontrollü bir deney yaptık.

Her iki cam balona eşit miktarda su konuldu. Her iki balonun ağzına takılan pipetlerden bir tanesi aynı uzunluktayken, diğer pipetler arasında uzunluk farkı bulunuyor.

Cam balonları ters çevirdiğimizde su, basıncın etkisiyle boşalmaya başladı. Uzun pipetin bulunduğu balonda, cam balonun tabanından pipetin ucana kadar olan mesafe diğer cam balondakine göre daha fazla olduğu için uzun pipetin ucundaki su basıncı çok daha fazladır. Bu da suyun boşalmasını hızlandırdı ve su yarışını uzun pipetli cam balon kazandı.

Denizde derine daldıkça üzerimize daha fazla sıvı basıncı etki etmesinin sebebi de budur. Dalgıçlar çok derinlere daldıklarında ve yüzeye çok hızlı çıktıklarında basınç farkından dolayı vurgun yeme tehlikeleri vardır.

 

Kaynak:

  • Featonby, D., “What happens next? The longer tube flows the fastest”, Physics Education, 2013.

 

İlgili İçerikler

Fizik

Hem bilimsel çalışmalar hem de günlük hayattaki pek çok etkinlik için kendi içinde tutarlı ölçüm birimlerine ihtiyaç vardır. Günümüzde bu amaçla yaygın şekilde kısaca SI olarak adlandırılan Uluslararası Birim Sistemi (Système international d’unités) kullanılsa da henüz arzu edilen düzeye erişilebilmiş değil.

Fizik

Ölçü birimlerine bir standart getirmek için 1790’larda Fransa’da metrik sistem oluşturulmuştu.

Fizik

TÜBİTAK Bilim İnsanı Destekleme Daire Başkanlığı tarafından üniversite öğrencilerine yönelik olarak düzenlenen Girişimcilik ve Yenilikçilik Yarışması, Özel Sektöre Yönelik Lisans Bitirme Tezleri Yarışması ve Öncelikli Alanlarda Üniversite Öğrencileri Proje Yarışması başvuruları bugün başladı.

Fizik

Kristal kadar berrak yağmur damlaları, turkuaz rengi okyanuslar ya da pembe göller... Hepsi sudan meydana gelmelerine rağmen renkleri farklı. Çünkü suyun rengini su moleküllerinin ışıkla etkileşiminin yanı sıra suyun içinde çözünmüş ya da asılı halde bulunan başka maddeler de etkiler.

Fizik

14. Uluslararası Masterclasses organizasyonu kapsamında Konya Bilim Merkezi’nde düzenlenen etkinlikte, Türkiye genelindeki farklı okullardan lise öğrencileri Avrupa Nükleer Araştırma Merkezi’nde (CERN) gerçekleştirilen deneylerin verilerini analiz ederek parçacık fiziği alanındaki en güncel çalışmalar hakkında bilgi edinme ve CERN deneylerinin bir parçası olma imkânını yakaladı.

Fizik

Tehlikeli trafik kazalarının birçoğu sisli havalarda meydana gelir. Bu nedenle sürücüler görüş mesafesinin belirgin derecede düştüğü sisli hava koşullarında hızlarını düşürmeleri gerektiğini bilir. Ancak araştırmalar sisin, çevremizde hareket eden nesnelerin hızlarını gerçekte olduğundan farklı algılamamıza neden olduğunu gösteriyor.

Fizik

İngiliz fizikçi Stephen Hawking 76 yaşında hayatını kaybetti. Cambridge Üniversitesi’nden yapılan açıklamada kuramsal fizikçinin 14 Mart Çarşamba gününün ilk saatlerinde Cambridge’deki evinde hayata gözlerini yumduğu belirtildi.

Fizik

Sürtünme kuvveti üzerine ilk bilimsel çalışmayı 500 yıldan daha uzun bir süre önce Leonardo da Vinci yapmıştı. Da Vinci’nin vardığı sonuç, sürtünme kuvvetiyle normal kuvvet arasında doğrusal bir ilişki olduğuydu. Peki, bugün hâlâ mühendisler tarafından kullanılan bu yasa gerçekten doğru mu?

Fizik

Harvard Üniversitesi’ndeki (ABD) ve Kuantum Elektronik Enstitüsü’ndeki (Zürih, İsviçre) iki ayrı araştırma ekibi, eş zamanlı olarak dünyadaki en ince aynayı inşa etti. 

Fizik

Yenilenebilir enerji alanında çalışmalar yapan Japonya merkezli Eco Marine Power (EMP) şirketi 2019’da ilk güneş enerjisi yelkenlerini test etmeye başlamayı planlıyor. “Enerji yelkenleri” adı verilen teknoloji sayesinde gemiler hem güneş hem de rüzgâr enerjisini kullanabilecek.