Uçaklar Havada Nasıl Hareket Eder?

Bunlar taşıma, ağırlık, itme ve sürükleme kuvvetleridir. Bu kuvvetlerden en önemlileri motorun sağladığı itme kuvveti ve kanatların oluşturduğu taşıma kuvvetidir.

Görseli büyütmek için üzerine tıklayın.

Taşıma kuvveti uçağın Bernoulli ilkesine uygun olarak tasarlanan kanatları sayesinde oluşur. Bu ilkeye göre havanın daha hızlı hareket ettiği kısımda basınç düşükken yavaş hareket ettiği kısımda basınç yüksektir. Bu yüzden uçağın kanadının üst kısmı daha bombeli, alt kısmı ise daha düz olarak tasarlanır. Bu özel kanat tasarımı havanın kanadın üst kısımda daha hızlı akmasına ve daha düşük basınç oluşturmasına, alt kısımda ise yavaş hareket etmesine ve daha yüksek basınç oluşturmasına sebep olur. Bu hava akışı da uçak kanatlarında yukarı yönlü bir taşıma kuvvetinin oluşmasına dolayısıyla uçağın havalanmasına yardımcı olur.

Görseli büyütmek için üzerine tıklayın.

Uçağın motorları itme kuvveti oluşturur. Bu kuvvet hava direncinden dolayı uçağın hareket yönünün tersi yönde oluşan sürükleme kuvvetini yenerek uçağın havalanmasını sağlar. Hava direncini rüzgârlı bir günde rüzgâra karşı yürürken hissedebilirsiniz.

Uçağa etki eden dört kuvvet birbirini dengelediği zaman uçak havada sabit hızla ilerler. Yani uçak havada hareket ederken kanatlarda oluşan taşıma kuvveti, yerçekimi etkisiyle oluşan ağırlık kuvvetini dengelerken motorun sağladığı itme kuvveti hava direncini yani sürükleme kuvvetini dengeler. Newton’un hareket yasalarından da bildiğimiz gibi bir cisme etki eden bütün kuvvetler birbirini eşitlediğinde cisim dengede kalır ve sabit hızla havada ilerler.

Kaynaklar:

• http://www.yalescientific.org/2010/10/flying-high-how-do-airplanes-stay-in-the-air/
• https://www.grc.nasa.gov/www/k-12/UEET/StudentSite/dynamicsofflight.html
• https://www.livescience.com/7109-planes-fly.html