Skip to content Skip to navigation

Virüsler Neden Antibiyotiklerden Etkilenmez?

Ayşenur Okatan
15/11/2018 - 12:08

Bir sabah uyandınız. Ancak yataktan hiç çıkmak istemediniz. Boğaz ağrısı ve öksürük de cabası. Peki, ama neden?

1676 yılında Hollandalı mikrobiyolog Antonie van Leeuwenhoek göl suyunu kendi tasarımı olan mercekli mikroskopta incelerken farklı bir canlı türü keşfetti. Daha sonraları bakteri adı verilen ve çıplak gözle görülemeyen bu canlıların bazısının hastalıklara yol açtığı bazısınınsa vücudumuzun dengesini korumamıza yardımcı olduğu anlaşıldı. Hastalıklara sebep olan bakteriler farklı antibiyotiklerle tedavi edilebiliyor. Kimi antibiyotikler bakterilerin hücre duvarını parçalayarak bakterileri yok ediyor. Kimi antibiyotiklerse bakterilerin DNA (genetik bilgileri taşıyan nükleik asit) eşlemesini ve protein sentezini engelleyerek çoğalmalarını önlüyor.  

İlk mikrobiyolog olan Hollandalı Antonie van Leeuwenhoek aynı zamanda bir tüccardı.

Virüsler de tıpkı bakteriler gibi çıplak gözle görülemez. Ancak bakterilerden farklı olarak virüslerin hücre duvarı yoktur. Ayrıca konak hücre dışında çoğalma, büyüme, enerji üretimi gibi canlılık faaliyetlerini gerçekleştiremezler. Virüslerde hücre duvarı bulunmadığından, DNA ve protein sentezi mekanizmaları bakterilerden farklı olduğundan virüsler antibiyotiklerden etkilenmez.

Bakteriden bile daha küçük olan virüsler 1892 yılında Dmitry Ivanovsky tarafından hastalıklı tütün bitkisinin öz suyu incelenirken keşfedildi. Daha sonra Martinus Beijerinck tarafından tekrarlanan deney sonrasında “virüs” adını aldılar.

Rus botanikçi Dmitry Ivanovsky tütün mozaik hastalığı araştırmasında virüsleri keşfetti.

Virüslerin ve bakterilerin sebep olduğu hastalıklardan korunmak için en iyi yollardan birinin ellerimizi yıkamak olduğunu biliyor muydunuz? Hastalıkların bulaşmasının engellenmesinde el hijyeninin önemine dair keşif öyküsü için Patojenlerin Keşfinden Önce Hijyen yazımıza göz atabilirsiniz.

 

Kaynaklar:

İlgili İçerikler

Tıp ve Sağlık

Michigan Üniversitesinde çalışan bir grup araştırmacı uzuvlarını kaybeden insanların (amputelerin) yapmak istedikleri hareketleri düşünerek kontrol edebildiği bir robot el geliştirdi. Dr. Philip P. Vu ve arkadaşları tarafından yapılan araştırma ile ilgili makale Science Translational Medicine’da yayımlandı.

Tıp ve Sağlık

Çin’de ortaya çıktıktan sonra hızla yayılan yeni tip koronavirüsün neden olduğu COVID-19 hastalığı, dünya genelinde yaklaşık 210.000 insanı etkiledi. SARS-CoV-2 diğer koronavirüs türlerine göre neden hızla yayılıyor ve çok sayıda insanı etkiliyor?

Tıp ve Sağlık

Ellerimizi temiz tutmak, koronavirüs gibi patojenler (hastalık yapıcı mikroorganizmalar ve virüsler) yoluyla yayılan hastalıklardan korunmak için alabileceğimiz önlemlerin başında geliyor. Hatta bazı bilim insanları el hijyenini “kendi kendinize yapabileceğiniz aşı” olarak tanımlıyor. Ancak araştırmalar ellerimizi gerektiği gibi yıkamadığımızda patojenlerin ellerimizde kaldığını gösteriyor.

Tıp ve Sağlık

Kanser, Down sendromu, renk körlüğü gibi pek çok hastalığın kökeninde genler vardır. Ancak bu hastalıkları tedavi etmek için kullanılan geleneksel yöntemlerde sadece belirtiler ortadan kaldırılmaya çalışılıyor, hastalığın kökeninde yer alan genlere bir müdahalede bulunulmuyor.

Tıp ve Sağlık

McMaster Üniversitesinde çalışan bir grup araştırmacının complestatin ve yeni keşfedilmiş corbomycin adlı antibiyotiklerle yaptıkları deneyler, bu antibiyotiklerin bakterilerle daha önceleri bilinenlerden farklı bir biçimde savaştıklarını gösterdi.

Tıp ve Sağlık

Kıyafetlerimizin üretiminde kullanılan iplikçikler çoğu zaman polyester, naylon ve akrilik gibi plastiklerden elde edilir. Yapılan son bilimsel çalışmalar, bu mikroiplikçiklerin denizlerdeki plastik kirliliğinin ana kaynaklarından biri olduğunu gösteriyor.

Tıp ve Sağlık

Hafta sonları tüm aile bir aradayken pazar kahvaltıları nasıl da güzel olur, değil mi? Patatesli omlet, simit, börek, krep, kızarmış ekmek... Bu kadar şeyi yedikten sonra tatlı bir uyku bastırır. Peki ama neden?

Tıp ve Sağlık

Çin’in Wuhan şehrinde ortaya çıkan yeni tip koronavirüsün neden olduğu salgın dünyanın farklı yerlerine hızla yayılıyor. Şu ana kadar 30.000'den fazla kişinin hayatını kaybetmesine neden olan virüs hakkında bilinmesi gerekenleri derledik.

Tıp ve Sağlık

San Diego’daki Kaliforniya Üniversitesinde çalışan Prof. Dr. Karen Christman ve arkadaşları kalp krizi geçirmiş hastaların kalp kaslarını onarmak için bir hidrojel geliştirdi.

Tıp ve Sağlık

Okulda sınav haftasındasınız ve ders çalışırken sürekli bir şeyler atıştırıyorsunuz. Bu durumda muhtemelen “Stresten yiyorum” cevabını verirsiniz. Bazı insanlar stresli oldukları dönemlerde normalde olduğundan daha fazla yemek yer. Stres bazı insanların ise yeme isteklerinin azalmasına neden olur. Peki, stres yeme alışkanlıklarımızı nasıl etkiliyor?