Skip to content Skip to navigation

Karbon Salımı ve Küresel Isınma Arasındaki İlişki Sanıldığı Kadar Karmaşık Değil

Dr. Tuba Sarıgül
10/12/2014 - 09:12

İngiltere’deki Southampton, Bristol ve Liverpool üniversitelerinden araştırmacılar küresel ısınmanın karbon salımının doğrudan sonucu olduğunu ilk defa kuramsal olarak gösterdi.

Sanayi Devrimi’nin etkisiyle 1800’lü yılların sonundan itibaren insan kaynaklı karbon salımı hızla arttı. Bilim insanları geçtiğimiz yüzyıllık dönemde Dünya’nın ortalama sıcaklığındaki artışın karbon salımındaki artışla ilişkili olduğunu düşünüyordu.

Güneş’ten gelen enerjinin bir kısmı Dünya’nın yüzeyi tarafından soğurulurken yüzey sıcaklığındaki artış nedeniyle Dünya, enerjisinin bir kısmını ışıyarak kaybeder. Sera gazları olarak isimlendirilen bazı gaz molekülleri ise yerin yüzeyinden yayılan kızılötesi dalga boyundaki ışınları soğurarak Dünya’nın soğumasını engeller. Atmosferdeki karbondioksit seviyesindeki artışın en önemli sebeplerinden biri olan fosil yakıtların yanması sonucu açığa çıkan karbondioksit, sera gazı etkisine yol açarak Dünya’nın ortalama sıcaklığının artmasına neden olur. Ancak karbon salımı ile küresel ısınma arasındaki ilişkide, ısı ve karbon soğuran okyanusların da etkisi var.

Nature Geoscience dergisinde yayımlanan araştırmada bilim insanları 1015 kilogram (1 katrilyon ton) karbon salımının Dünya’nın ortalama sıcaklığında yaklaşık bir derecelik artışa neden olduğunu belirledi. Ancak araştırmanın sonuçları gelecekte karbon salımı önemli miktarda azaltılsa bile, atmosfere salınan karbonun neden olduğu küresel ısınma etkisinin birkaç yüzyıl sürebileceğini gösteriyor.

Araştırmacılardan Richard G. Williams birçok değişkenin etkili olduğu iklim sistemlerindeki karmaşıklığa rağmen, küresel ısınma ile karbon salımı arasındaki ilişkinin hayli basit olmasının şaşırtıcı olduğunu söylüyor.

İlgili İçerikler

Ekoloji / Çevre Bilim

Bilim Genç olarak temmuz ayında objektiflerinizi çevrenizdeki taşlara odaklamanızı istiyoruz.

Ekoloji / Çevre Bilim

Bilim Genç olarak haziran ayında objektiflerinizi çevrenizdeki ağaçlara odaklamanızı istiyoruz.

Ekoloji / Çevre Bilim

Yalıçapkınıgiller ailesinde yer alan bayağı yalıçapkını (Alcedo atthis) Avrupa, Güneydoğu Asya ve Afrika’da görülür.

Ekoloji / Çevre Bilim

Bilimsel çalışmalar, günümüzden 90 milyon yıl önce Güney Kutbu civarındaki karaların yağmur ormanlarıyla kaplı olduğunu gösteriyor. 

Ekoloji / Çevre Bilim

NASA tarafından alınan uydu görüntüleri Çin’deki hava kirliliğinde çok büyük düşüş yaşandığını gösteriyor. Yaşanan değişim kısmen de olsa koronavirüsün yayılmasını önlemek için alınan önlemlere bağlanıyor.

Ekoloji / Çevre Bilim

Her canlı kendine en uygun yaşam koşullarında varlığını sürdürür. Örneğin bir kutup ayısı çölde yaşayamazken çölde büyüyüp gelişen bir kaktüs kutuplarda hayatta kalamaz. Okyanusta yaşayan canlıların da büyüyüp gelişebilmesi için deniz suyunun asitlik derecesinin belirli bir seviyede olması gerekiyor.

Ekoloji / Çevre Bilim

Uluslararası bir araştırma grubunun Nature Reviews’ta yayımladıkları bir makaleye göre, küresel ısınmanın ana nedeni olan atmosferdeki karbondioksit artışı, aynı zamanda yeryüzündeki bitki örtüsünün çoğalmasına sebep oluyor. 

Ekoloji / Çevre Bilim

İlki 2017 yılında gerçekleştirilen Antarktika bilim seferi yolculuğumuzun dördüncüsüne (TAE-IV) katılacak 24 kişilik ekip 9 Şubat’ta yolculuklarına başlıyor.

Ekoloji / Çevre Bilim

Günümüzde küresel ısınmanın da etkisiyle orman yangınları günlerce hatta aylarca sürebiliyor. Yangınları kontrol altına almak ise gitgide zorlaşıyor. Orman yangınları sonucunda yangının büyüklüğüne bağlı olarak birçok hayvan yaşamını kaybediyor ve çok sayıda bitki yok oluyor.

Ekoloji / Çevre Bilim

Bitkiler atmosferdeki karbondioksiti kullanarak fotosentez yapar. Fotosentez sonucu hem besin üretilir hem de oksijen açığa çıkar. Canlıların solunum yapması için gerekli oksijenin büyük kısmı bitkilerden sağlanır. Bu bakımdan ormanlar en önemli oksijen kaynağıdır.