Skip to content Skip to navigation

Manyetik Kuzey Kutbu Hızla Sürükleniyor

Dr. Mahir E. Ocak
11/03/2019 - 17:45

Dünya’nın manyetik kutupları sabit değildir, zamanla konum değiştirirler. Manyetik kuzey kutbu, 1831 yılında ilk kez konumu tespit edildiğinde Kuzey Kutbu’nun Kanada sınırları içinde kalan bir bölgesindeydi. Aradan geçen zamanda yaklaşık 2300 kilometre Sibirya’ya doğru sürüklendi. Sürüklenme hızı 2000’lerin başlarında yılda yaklaşık 15 kilometreydi. Günümüzdeyse manyetik kuzey kutbu yılda yaklaşık 55 kilometre hızla sürükleniyor.

Dünya’nın manyetik alanını, dış çekirdekteki sıvı demirin konveksiyonu üretir. Sürüklenmenin hızlanmasının nedeniyse dış çekirdekteki türbülans (düzensiz hareketler) ile bağlantılı olabilir.

Manyetik kutupların konumu pek çok alanda önemlidir. Örneğin hava ve deniz araçlarında, manyetik kuzey kutbunun konumundan yararlanan navigasyon sistemleri bulunur. Havalimanlarındaki pistler de manyetik kuzey kutbuna olan yönelimlerine göre isimlendirir. Örneğin bir pistin başına “4” yazılmışsa, bu durum pistin doğrultusuyla manyetik kuzey kutbunun doğrultusu arasında 40 derecelik bir açı olduğu anlamına gelir. Manyetik kutupların sürekli yer değiştirmesi, pistlere verilen isimlerin zaman zaman güncellenmesini gerektirir.

Geçmişte manyetik kuzey kutbunun konumuyla ilgili güncellemeler her beş yılda bir aralık ayında yapılıyordu. Ancak sürüklenme hızındaki aşırı artış sebebiyle geçtiğimiz aralık ayında, dört yıl aradan sonra güncelleme yapılması gerekti.

Manyetik kuzey ve güney kutuplarının geçmişte, en sonuncusu yaklaşık 780.000 yıl önce olmak üzere, birkaç kez yer değiştirdiği biliniyor. Gelecekte de benzer yer değiştirmelerin yaşanması bekleniyor. Çünkü Dünya’nın manyetik alanı giderek zayıflıyor. Ancak bin yıldan fazla bir süreye yayılması beklenen bu olayın ne zaman gerçekleşeceği tam olarak bilinmiyor. Sürüklenme hızının son zamanlarda giderek artması, manyetik kutupların yer değiştirmesinin beklenenden çok daha erken gerçekleşebileceğine dair bir işaret olarak yorumlanıyor.

İlgili İçerikler

Sosyal Bilimler

Birçoğumuz tatilin başlamasıyla birlikte uçakla, otomobille, trenle ya da otobüsle yola çıktık.

Sosyal Bilimler

Picasso gibi ressamların şaheserlerinin altındaki gizli resimleri ortaya çıkarmak ancak bilimsel yöntemlerle mümkün. Gizli sanat eserlerini keşfetmeye çalışan araştırmacılar dijital görüntüleme ile spektroskopik yöntemleri bir araya getiriyor.

Sosyal Bilimler

Hayranlıkla baktığımız tablolar çoğu zaman tek bir seferde ortaya çıkmaz. Sanatçılar, genellikle işe bir eskiz çizerek başlar. Ancak tablonun yapım aşamasında bazen fikir değiştirip planda olmayan figürler ekler ya da önceden planladıkları figürleri çıkarırlar. Bazen de boyamaya başladıkları bir figürün yerini ya da biçimini değiştirirler.

Sosyal Bilimler

Mutluluk, öfke, korku, üzüntü… Bu temel duyguların hepsi tüm insanlarda bulunur. Ancak yoğunlukları bireyden bireye değişir. Normal kabul edilen sınırlarda yaşanıldığında bu duygular bireyin sağlıklı bir hayat sürmesine yardımcı olur. Ancak bu duyguların aşırı uçlarda yaşanması veya bastırılması bireyde psikolojik problemlere yol açabilir.

Sosyal Bilimler

James Watt’ın buhar motorunu keşfetmesi Sanayi Devrimi’nin başlangıcı olarak kabul edilir. Watt, buhar motorunu madenlerde ortaya çıkan suyun dışarı pompalanması için bir yöntem ararken geliştirdi. Ancak bu amaçla geliştirilen sistemlerin geçmişi çok daha eskilere dayanıyor.

Sosyal Bilimler

Hollywood’un önde gelen görsel efekt tasarımcıları, stüdyoda üretilen film yapımlarında kullanılan birtakım teknikler geliştirdiler.Bununla birlikle renkli görüntüler film yapım endüstrisinde önemli değişikliklere yol açtı.

Sosyal Bilimler

TÜBİTAK, sergi düzenekleri ve eğitim atölyeleriyle ziyaretçilere bilimi uygulayarak ve deneyerek eğlenceli bir şekilde keşfetme imkânı sunan bilim merkezleri ile ilgili tüm bilgilere internet üzerinden en kolay şekilde ulaşılabilmesi için TÜBİTAK Bilim Merkezleri portalını yayına aldı.

Sosyal Bilimler

Descartes düşünmenin insanı diğer canlılardan ayıran en temel özellik olduğunu ifade etmek için “Düşünüyorum, öyleyse varım” demişti. Ancak çoğu zaman davranışlarımızın sebebi olarak duygularımızı gösteririz. 

Sosyal Bilimler

Minyatür çok ince işlenmiş, küçük boyutlu, kendine has boyama tekniği ve anlatım dili olan geleneksel bir resim sanatıdır. El yazması eserlerde konuya açıklık getirmek amacıyla metni desteklemek için uygulanır. Bu sanatı yapan kişilere nakkaş denir.

Sosyal Bilimler

Spor, sanat, bilim ya da başka birçok alanda başarılı olmanın sırrının tekrar, alıştırma, pratik ya da antrenman yapmaktan geçtiğini biliriz. Peki, bir alanda üst düzey bir başarı elde etmek için ne kadar süre çalışmak gerekir?