Skip to content Skip to navigation

Orion Uzaya İlk Adımını Atıyor

Dr. Tuba Sarıgül
02/12/2014 - 09:37

NASA

NASA’nın insanları asteroit ve Mars gibi daha önce gitmelerinin mümkün olmadığı hedeflere ulaştırmak amacıyla tasarladığı yeni uzay aracı Orion’un uzaya ilk adımını 4 Aralık’ta atması planlanıyor. Orion’un uzay araştırmalarında yeni bir dönemi başlatması bekleniyor.

Aralık ayında gerçekleştirilmesi planlanan ilk test uçuşu, temelleri on yıl öncesine dayanan projenin şu ana kadarki en önemli adımı. Çünkü yaklaşık dört buçuk saat sürmesi planlanan test sırasında Orion’un yaşamsal öneme sahip birçok sistemi, örneğin ısı kalkanı, konum kontrol sistemi, yazılımları ve paraşüt sistemleri sınanacak.

NASA

Orion uzay aracının, astronotları Uluslararası Uzay İstasyonu’nun (ISS) bulunduğu yörüngeden çok uzağa, asteroitlere ve nihai olarak da Mars’a ulaştırması hedefleniyor. Orion ilk test uçuşunda uzaya Delta IV roketiyle fırlatılacak. Ancak gerçek uzay görevlerinde Orion’u uzaya NASA’nın yeni fırlatma sistemi olan SLS’nin (Space Launch System) taşıması planlanıyor.

Orion, astronotların güvenliğini en üst düzeyde sağlayacak teknolojiler barındırıyor. Fırlatma sırasında ortaya çıkabilecek sorunlara karşı mürettebatın güvenli bir şekilde yeryüzüne dönmesini sağlayan acil fırlatma sistemi bunlardan biri. Bunun dışında Orion iki temel bileşenden oluşuyor. Mürettebat modülü astronotlar için uzay görevleri sırasında yaşanabilir ve güvenli bir ortam sağlarken, servis modülü uzay yolculuğunun başından -Dünya’ya dönüş sırasında atmosfere girmeden önce- mürettebat modülünden ayrılıncaya kadar uzay aracının işlevini devam ettirebilmesi için gerekli destekleri (örneğin yükseklik ve konum kontrol sistemleri, uzay aracının yörüngesini değiştirmesini sağlayan itki sistemleri, mürettebat modülünde yaşanabilir koşulların oluşmasını sağlayan sistemler) sağlıyor.

NASA

Orion’un insansız olarak gerçekleştirilecek ilk test uçuşunda Dünya’nın etrafında iki farklı yörüngede hareket etmesi ve 5800 km irtifaya -yani ISS’den 15 kat daha uzağa- ulaşması hedefleniyor. Ancak yörüngedeki hareketi sırasında Orion yoğun bir radyasyon bölgesi olan Van Allen Radyasyon Kuşağı’ndan geçecek. Van Allen Radyasyon Kuşağı yer yüzeyinden yaklaşık 1000-60.000 kilometre uzaklıkta Dünya’nın manyetik alanı nedeniyle yüksek enerjili parçacıkların yoğunlaştığı bir bölge. Bu bölgedeki yüksek enerjili parçacıklar Orion uzay aracındaki bilgisayarlar ve diğer elektronik sistemler için tehlike oluşturuyor. Test sırasında radyasyon seviyesi ölçülerek Orion’un radyasyon koruma kalkanının etkinliği sınanacak.

NASA

Yörüngedeki hareketini tamamlayan Orion’un Dünya’ya dönmek için atmosfere girdiğinde saatte 32.000 km hızla hareket edeceği tahmin ediliyor. Ancak böyle yüksek bir hızla atmosferde hareket ederken hava moleküllerinin oluşturduğu sürtünme nedeniyle uzay aracının etrafındaki sıcaklık 2000°C’nin üstüne çıkabilir. Bu, Orion’un bir ateş topuna dönüşmesi anlamına geliyor. Testin belki de en tehlikeli kısmı olan bu aşamada Orion’un ısı kalkanının böylesi yüksek sıcaklıklara karşı dayanıklılığı sınanacak.

NASA

Orion’un güvenli bir şekilde yeryüzüne inebilmesi için yeteri kadar yavaşlamasını uzay aracında bulunan ikisi yardımcı, üçü ana paraşüt olmak üzere toplam beş paraşüt sağlayacak. Hızı yaklaşık 30 km/sa’e düşen Orion’un Büyük Okyanus’ta suya iniş yapması planlanıyor.

NASA

İnsansız olarak gerçekleştirilecek ilk test uçuşunun geri sayım etkinliklerine Susam Sokağı’nın sevilen karakterleri de eşlik ediyor. Orion ilk uçuşunda Susam Sokağı kahramanlarına ait bazı eşyaları beraberinde götürecek.

4 Aralık’ta Türkiye saati ile 14:05’te başlaması planlanan testi NASA TV’den canlı olarak takip edebilirsiniz.

 

 

1

İlgili İçerikler

Gökbilim ve Uzay

Konya Bilim Merkezi tarafından ilki 2018’de düzenlenen Astrofest gökyüzü gözlem etkinliği bu yıl 12-14 Temmuz tarihleri arasında Kapadokya’da gerçekleştirildi. “Herkese biraz gökyüzü!” sloganı ile düzenlenen etkinliğe gençler aileleriyle birlikte katıldı.

Gökbilim ve Uzay

Şili’deki ALMA teleskoplarıyla gözlemler yapan bir grup gökbilimci, Dünya’ya yaklaşık 1500 ışık yılı mesafedeki genç bir yıldızın etrafında tuz molekülleri tespit etti. Dr. A. Ginsburg ve arkadaşları tarafından yapılan araştırmanın sonuçları Astrophysical Journal’da yayımlandı.

Gökbilim ve Uzay

Ay, Güneş’ten sonra gökyüzündeki en parlak ikinci gökcismi. Ay gökyüzü gözlemcilerine çıplak gözle gerçekleştirebilecekleri birçok gözlem imkânı sunuyor. Örneğin her gece gökyüzünde Ay’ı farklı bir şekilde görürüz. Çünkü Dünya etrafındaki yörünge hareketi sırasında Ay’ın Güneş’e göre konumu sürekli değişir.

Gökbilim ve Uzay

“Şu an saat kaç?” sorusuna saatimize hemen cevap verebiliriz. Geçmişteyse zamanı ölçmek hiç de kolay değildi. Usturlap adı verilen alet, Güneş ve yıldız gibi gökcisimlerinin gökyüzündeki konumuna göre zamanı ölçmeyi sağlıyordu.

Gökbilim ve Uzay

Rus-Alman ortaklığı ile inşa edilen Spektrum Röntgen Gama (SRG) Uzay Gözlemevi'nin, 12 Temmuz 2019'da Kazakistan'da bulunan Baykonur Uzay Üssünden Proton roketiyle fırlatılması planlanıyor. Bu görevin temel amacı evrenin şimdiye kadar gerçekleştirilmemiş bir hassasiyetle X-ışını haritasını oluşturmak. 

Gökbilim ve Uzay

MESSENGER uzay aracının topladığı kütleçekim verilerini analiz eden araştırmacılar Merkür’ün büyük, katı bir iç çekirdeğe sahip olması gerektiği sonucuna vardılar.

Gökbilim ve Uzay

Güneş Sistemi’nin en büyük gezegeni Jüpiter, üzerindeki renkli şeritler ve Büyük Kırmızı Leke ile gökyüzü gözlemcilerine hayli ilginç görüntüler sunar. Jüpiter’in atmosferindeki, ekvatora paralel açık ve koyu renklerdeki şeritlerin renginin atmosferdeki gazların türü ve sıcaklığı ile ilişkili olduğu düşünülüyor.

Gökbilim ve Uzay

Günlük hayatta karşılaştığımız pek çok soruna çözümler sunan üç boyutlu yazıcı teknolojisi artık dünya dışında yaşam alanları oluşturma araştırmalarını kolaylaştıracak adımlar atılmasına yardımcı oluyor.

Gökbilim ve Uzay

Her yıl mayıs ayının ilk günlerinde Eta Kova göktaşı yağmuru en yüksek etkinliğe ulaşır. Bu yıl 6 Mayıs’ta sabaha karşı en yüksek etkinliğe ulaşacak Eta Kova göktaşı yağmuru sırasında gökyüzünde saatte 60 göktaşı görülebilir.

Gökbilim ve Uzay

Bahçenizde, binaların çatılarında, sokakta hatta saçlarınızın arasında bile meteor parçaları olabileceğini biliyor muydunuz? Mikrometeorit adı verilen bu parçacıklar hemen hemen her yerdeler. Peki, nereden geliyor bu mikrometeoritler? Yapılarında ne var? Onları nasıl inceleyebiliriz?