Skip to content Skip to navigation

Uçaklar Nasıl Uçar?

Dr. Mahir E. Ocak
21/06/2016 - 14:41

Uçakların ileriye doğru hareket etmesini sağlayan motorları, yükselmesini sağlayansa kanatlarıdır. Her ne kadar motorlar ve kanatlar genel yapıları bakımından birbirlerinden çok farklı olsalar da hem ilerleme hem de yükselme benzer fiziksel süreçlerin sonucunda gerçekleşir. Önce motorların daha sonra da kanatların nasıl çalıştığını ele alalım.

Uçak motorları çalıştırılınca içlerindeki pervaneler dönmeye başlar. Uçakların ileri yönde hareket etmesini sağlayansa pervanelerin şeklidir. Pervaneler dönme hareketi yaparken uçağın arka kısmında kalan havayı sıkıştırır, ön kısmında kalan havayı ise seyreltir. Bu durum pervanelerin arka kısımlarına etkiyen hava basıncının ön kısımlarına etkiyen hava basıncından daha büyük olmasına neden olur. Böylece uçağa ileri yönde net bir kuvvet etki eder ve uçak ilerlemeye başlar. Özet olarak motorlarda harcanan enerjinin sağladığı dairesel hareketin pervanelerin şekilleri sayesinde ötelenme hareketine dönüştüğü söylenebilir.

Uçakların yükselmesini sağlayan da yine basınç farkıdır. Uçak ileriye doğru hareket ederken, kanatlar, altlarındaki havayı sıkıştırır üstlerindeki havayı ise seyreltir. Bu durum uçağın alt ve üst kısımları arasında bir basınç farkı oluşmasına neden olur. Böylece uçağa yukarı yönde net bir kuvvet etki etmeye başlar ve uçak yükselir.

İlgili İçerikler

Teknoloji

Kaliforniya Teknoloji Enstitüsü ve Zürih Federal Teknoloji Enstitüsü’nde çalışan bir grup araştırmacı herhangi bir motor ya da güç kaynağı olmadan yol alabilen bir mini denizaltı geliştirdi. Robotik cihaz, sudaki sıcaklık değişimlerinden yararlanarak kürek çekiyor.

Teknoloji

Massachussetts Teknoloji Enstitüsü’nde (MIT) çalışan bir grup mühendis, bir tür robot planör tasarladı.

Teknoloji

ABD’deki Carnegie Mellon Üniversitesi’nden bilim insanları düşük maliyetli bir biyoyazıcı sistemi geliştirdi.

Teknoloji

Sürücüsüz araçlar konusunda önemli gelişmeler kaydedildi. Ancak bu araçların yolculuk etme konusundaki yetilerinin, insanlarla karşılaştırıldığında, hâlâ çok zayıf olduğu söylenebilir. Bilmedikleri bir yere yolculuk ederken araç kullanan insanlar yolculuğun büyük kısmında sadece yola bakar, yanlış yollara sapmamak için ara sıra haritalardan yardım alırlar.

Teknoloji

Yıldırım bir uçağa çarptığında hiç zarar vermeyebileceği gibi ciddi hasarlara da yol açabilir. Yıldırımların sebep olduğu son kaza 1988 yılında meydana geldi. Sonraki yıllarda ise yıldırımların uçaklar üzerinde etkilerinin belirlenmesi sayesinde etkin koruma teknikleri geliştirildi.

Teknoloji

Birleşik Krallık’taki Lancaster Üniversitesi’nden mühendisler yolların yüzeyine gömülecek ve geçen taşıtlardan kaynaklanan titreşimleri elektrik enerjisine dönüştürecek akıllı malzemeler, piezoelektrik özellikli seramikler üzerinde çalışıyor.

Teknoloji

Yıldız Teknik Üniversitesi IEEE Öğrenci Kulübü tarafından düzenlenen 13. İletişim ve Bilişim Teknolojileri (İLTEK) Günleri 20-22 Mart tarihleri arasında Yıldız Teknik Üniversitesi Davutpaşa Kampüsü Elektrik-Elektronik Fakültesi Konferans Salonu’nda gerçekleştiriliyor.

Teknoloji

TÜBİTAK tarafından 2005 yılından beri üniversite öğrencilerine yönelik olarak düzenlenen Alternatif Enerjili Araç Yarışları (Efficiency Challenge Electric Vehicle) katılımcıları için 17-18 Şubat 2018 tarihlerinde Türkiye Sanayi Sevk ve İdare Enstitüsü’nde (TÜSSİDE) iki günlük bir eğitim programı düzenlendi.

Teknoloji

Kaldırma kuvveti uçakların havada kalmasını sağlayan kuvvettir. Uçak kanatlarının üst kısmı alt kısmına göre daha bombelidir. Bu nedenle kanadın üst kısmından geçen hava, alt kısmından geçen havadan daha hızlı hareket eder.

Teknoloji

Yıldız Teknik Üniversitesi IEEE Öğrenci Kulübü tarafından düzenlenen Yıldızlı Projeler Yarışması 2018’in başvuruları başladı. Başvurular 11 Mart’a kadar devam ediyor.