Dünya ve Yaşam
Nurulhude Baykal
19/10/2018 - 16:57

Mavi Delikler

Mavi delikler, deniz seviyesinin günümüzden daha düşük olduğu buz devirlerinde oluşmuş obruklardır. Genellikle kenarları dik, ağzı daire biçimdeki bu çukurlar deniz seviyesi yükseldikten sonra su altında kalmış.

Mavi delikler, deniz seviyesinin günümüzden daha düşük olduğu buz devirlerinde oluşmuş obruklardır. Genellikle kenarları dik, ağzı daire biçimdeki bu çukurlar deniz seviyesi yükseldikten sonra su altında kalmış.

Mavi delikler, çukurun içindeki suyun rengi çevresine göre daha koyu olduğundan bu şekilde isimlendirilir. Çukurun içindeki suyun derinliği fazla olduğu için koyu mavi görünürken çukurun çevresindeki suların derinliği az olduğundan açık mavi görünür.

Su molekülleri ışıkla etkileştiğinde ışık tayfının görünür bölgesindeki kırmızı dalga boyundaki ışınlar soğurulur. Mavi dalga boyundaki ışınlar ise dipteki beyaz kuma ulaşır ve yansıyarak geri döner. Suyun berraklığı (yani suda, ışığın yansımasına ve saçılmasına yol açan katı parçacıkların sayısının az olması) ve deniz tabanındaki karbonatlı birikintiler suyun rengini etkileyen sebeplerdendir.

En derin mavi delik 2016’da Güney Çin Denizi’nde keşfedildi. Dragon Deliği olarak isimlendirilen bu yapının derinliği yaklaşık 300 metre.

Bahamalar’daki Dean’s Mavi Delik

Derinliği 202 metre olan Bahamalar’daki Dean’s Mavi Delik ise ikinci sırada yer alıyor.

Mavi deliklerin büyüklüklerinin karşılaştırılmasında kullanılan diğer bir ölçüt ise çapları. Belize Set Resifi’ndeki Büyük Mavi Delik’in çapı yaklaşık 300 metre, derinliği ise yaklaşık 125 metre. Belize Set Resifi 1996’dan beri UNESCO Dünya Mirası Listesi’nde yer alıyor.

NASA

NASA’nın Earth Observing-1 uydusu tarafından çekilen bu fotoğrafta Belize Set Resifi görülüyor. Fotoğrafın orta kısmında, çevresine göre daha koyu mavi görünen daire şeklindeki yapı ise Büyük Mavi Delik.

 

Dünya ve Yaşam

Küresel ısınmaya sebep olan iklim değişikliği, kutuplardaki havanın ve buzulların altındaki deniz suyunun sıcaklığının artmasına yol açıyor. Peki bu durum yeryüzündeki çölleşmeyi nasıl etkiliyor?

Deneyler köşesinin bu etkinliğinde evde kolayca bulabileceğiniz malzemelerden biri olan mayayı kullanarak fermantasyonu gözlemliyoruz.