Dünya ve Yaşam
Dr. Mahir E. Ocak
21/11/2021 - 09:31

Troposfer Kalınlaşıyor

Bilimsel çalışmalar, son kırk yıl içinde troposferin ortalama kalınlığının küresel ısınma nedeniyle 200 metre arttığını gösteriyor.

Dünya’nın atmosferi artan irtifa ile birlikte sıcaklığın nasıl değiştiğine bağlı olarak çeşitli katmanlara ayrılır. Troposfer olarak adlandırılan en alt katmanda yükseklik arttıkça sıcaklık düşerken stratosfer olarak adlandırılan bir üst katmanda yükseklik arttıkça sıcaklık da artar.

Atmosferin toplam kütlesinin %75’i ve atmosferdeki tüm su buharının %99’u troposferde bulunur. Hava olaylarının büyük çoğunluğuna ev sahipliği yapan bu katmanın kalınlığı, tropik bölgelerde ortalama 18 kilometre civarındayken kutup bölgelerinde ortalama 6 kilometreye kadar düşer.Troposferin kalınlığı doğal olarak sıcaklığa da bağlıdır. Yaz mevsimlerinde artan sıcaklıklarla birlikte troposfer genleşir, kış mevsimlerinde düşen sıcaklıklarla birlikte troposfer büzüşür.



Küresel iklim değişikliği ile birlikte artan ortalama sıcaklıklar doğal olarak troposferi de etkiliyor. Dr. Lingyun Meng ve arkadaşlarının Science Advances’ta yayımladıkları sonuçlara göre, hava durumu balonlarının son 40 yıldır Kuzey Yarımküre’de topladığı veriler, troposferin kalınlığının her on yılda bir ortalama 50 metre arttığını gösteriyor. Bu durum son kırk yılda troposferin ortalama 200 metre kalınlaştığı anlamına geliyor. 

Dünya ve Yaşam

16 Eylül tarihi, Uluslararası Ozon Tabakasının Korunması Günü olarak kutlanıyor. 

Soğuk iklimlerde yaşayan bitkiler donarak ölmelerini engelleyen çeşitli mekanizmalara sahiptir. Kış yaklaştığı zaman bu mekanizmalar devreye girer ve bitkilerin soğuk havalara karşı daha dayanıklı olmalarını sağlar.