Dünya ve Yaşam
Dr. Tuba Sarıgül
26/07/2017 - 09:18

Vantilatör Neden Serin Hissettirir?

Vantilatörler sıcak yaz günlerinde serinlememize yardımcı olan bir hava akımı oluşturur. Aslında vantilatörler ortamın sıcaklığını azaltmaz. 

Aksine mükemmel bir şekilde yalıtılmış küçük bir odada çalışan fan, odanın sıcaklığının artmasına neden olur. Sıcaklık atomların ve moleküllerin hareketinin bir ölçüsüyken, vantilatörün pervanelerinin hızlandırdığı hava molekülleri tenimize çarptığında sıcak yerine neden serinlik hissi ortaya çıktığı sorusu akla gelebilir.

Katı yüzeyler buharlaşma, konveksiyon, ışıma ve ısı iletimi ile ısı kaybedebilir. Bir yüzeyle çevresi arasındaki sıcaklık farkı fazla olduğunda ısı iletiminin hızı artar. Eğer vücut sıcaklığı ortamın sıcaklığından yüksekse, vücudumuzdan yayılan ısı çevresindeki havayı ısıtır. Bu durum vücutla ortam arasında, sıcaklığı ortam sıcaklığından daha yüksek olan bir tabakanın oluşmasına neden olur. Vantilatörün hızlandırdığı hava bu tabakayı vücuttan uzaklaştırır. Bu tabakanın yerini daha soğuk olan hava aldığı için vücudumuzdan çevreye yayılan ısı miktarı artar. Bu nedenle serinlik hissi oluşur. Ancak ortam sıcaklığı vücut sıcaklığına yakınsa vantilatör serinletici bir etkiye neden olmaz.

Vantilatörün neden olduğu serinlik etkisinin diğer bir nedeni de buharlaşmadır. Hava çok sıcak olduğunda vücudumuz terleyerek sıcaklığını dengelemeye çalışır. Ter vücuttan ısı alarak buharlaşır. Bu sırada derinin etrafındaki havadaki su buharı oranı artar. Nem oranı yüksek havada, buharlaşma daha yavaştır. Vantilatörden gelen hava vücudun etrafındaki nem oranı yüksek havayı hareket ettirerek sürekli olarak vücuttan uzaklaştırdığı için ter daha kolay buharlaşır. Isı alarak gerçekleşen bu süreç nedeniyle serinlik hissi oluşur. Havadaki nem oranı yüksek olan ortamlarda vantilatörlerin serinletici etkisi daha azdır.

 

Dünya ve Yaşam

Dünya’nın 2022’de ürettiği ve üretebileceği tüm doğal kaynaklar 28 Temmuz itibarıyla tükendi. Bugünden itibaren geleceğe borçlanmaya başladık. Peki doğal kaynaklarımızı nasıl koruyabiliriz?

Sivrisineklerden korunmak için genellikle böcek öldürücü ilaçlar kullanıyoruz. Ancak bu ilaçlar sivrisinekleri ilk aşamada etkisiz hâle getirmezse daha da güçlenerek karşımıza çıkmalarına sebep olabiliyor.