Dünya ve Yaşam
Dr. Mahir E. Ocak
24/01/2021 - 09:00

2020 En Sıcak Yıl Rekorunu Egale Etti

2020’de Dünya’nın ortalama yüzey sıcaklığı Sanayi Devrimi öncesindeki dönemin 1,25 ºC üzerine çıktı.

Binlerce hava durumu istasyonu ve okyanus sondası tarafından toplanan veriler 2020’nin 2016’ya ait en sıcak yıl rekorunu egale ettiğini gösteriyor. 2020’de Dünya’nın ortalama yüzey sıcaklığı Sanayi Devrimi öncesindeki dönemin 1,25 ºC üzerine çıktı.

Çağımızın en önemli çevre sorunlarından biri küresel iklim değişikliği. 2015 yılından beri üst üste sıcaklık rekorları kırılıyor. Son olarak 2020’nin 2016’ya ait en sıcak yıl rekorunu egale etmesiyle bugüne kadar kayıtlara geçmiş en sıcak altı yıl 2015-2020 döneminde yaşanmış oldu.

2020 her ne kadar rekoru kıramamış olsa da sonuçlar hiç de iyi değil. Sıcaklık rekorunun kırıldığı 2016 yılında Pasifik Okyanusu’nda ısıtıcı etkisi olan El Nino yaşanmıştı. Rekor sıcaklıkların en önemli nedenlerinden biri, derinlerdeki soğuk okyanus sularının yüzeye çıkmasını engelleyen bu hava olayıydı. 2020’de ise ısıtıcı değil soğutucu etkisi olan bir başka hava olayı La Nina yaşandı. Ayrıca, COVID-19 salgını sebebiyle insanların evlerine kapandığı 2020’de atmosfere salınan karbondioksit miktarı da %7 oranında azaldı. Ancak tüm bunlar da 2020’de sıcaklık rekorunun egale edilmesini engelleyemedi.

Toplanan veriler hem okyanuslardaki hem de karalardaki ısınmayı açıkça gözler önüne seriyor. Okyanus sularının 2.000 metre derinlerine kadar inebilen robotik cihazlarla toplanan veriler, sulardaki ısınmanın giderek derinlere ve kutuplara doğru yayılmakta olduğunu gösteriyor. 2020’de ilk kez sıcak Atlantik sularının Kuzey Kutbu’na sızdığı görüldü. Deniz buzları altlarındaki sıcak sular sebebiyle tarihteki en küçük ikinci seviyeyi gördü.

2020’de karaların ortalama yüzey sıcaklığı Sanayi Devrimi öncesindeki dönemin 1,96 ºC üzerine çıktı. Asya ve Avrupa tarihin en sıcak yılını yaşadı. Güney Amerika’da da önceki sıcaklık rekoru egale edildi. Sibirya’daki ortalama sıcaklık Sanayi Devrimi öncesindeki dönemin 7 ºC üzerine çıktı.

2015 yılında düzenlenen Paris İklim Konferansı’nda küresel ısınmanın 2 ºC ve hatta 1,5 ºC ile sınırlandırması için çaba gösterilmesi kararı çıkmıştı. Eğer Dünya bu hızla ısınmaya devam ederse 1,5 ºC sınırının 2035’te, 2 ºC sınırının da 2065’te aşılacağı tahmin ediliyor.

2020 yılı ile ilgili detaylı sıcaklık raporuna ulaşmak için tıklayın.

Dünya ve Yaşam

Kuşlar fiziksel özelliklerine, uçuş amaçlarına ve dış etmenlere bağlı olarak farklı hızlarda uçabilir.

Sakarya Üniversitesi ve Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesinden iki araştırmacı sadece Bolu’nun Aladağlar bölgesinde yetişen yeni bir bitki türü keşfetti.