Teknoloji
Dr. Mahir E. Ocak
16/04/2019 - 17:17

Atık Araba Lastikleriyle Asfalt Üretimi

Her yıl milyonlarca araba lastiği kullanılamaz hale geliyor. Çöplüklerde ve atık depolarında biriken bu lastikler hem çevreyi kirletiyor hem de sağlığı tehdit ediyor. Üstelik esnek ve dirençli oldukları için doğada yok olmaları çok uzun yıllar alıyor.

Her yıl milyonlarca araba lastiği kullanılamaz hale geliyor. Çöplüklerde ve atık depolarında biriken bu lastikler hem çevreyi kirletiyor hem de sağlığı tehdit ediyor. Üstelik esnek ve dirençli oldukları için doğada yok olmaları çok uzun yıllar alıyor.

Atık lastikleri geri dönüştürmenin bir yolu “kauçuk asfalt” üretiminde kullanmak. Sıradan asfalt üretiminde kullanılan zift ile araba lastiklerindeki kauçuğun karıştırılmasıyla elde edilen bu malzeme, bugün de dünyanın çeşitli bölgelerinde yol yapımı için kullanılıyor. Üstelik sıradan asfalta göre hem daha ucuza mal oluyor hem daha iyi performans gösteriyor hem de çevreye daha az zarar veriyor. Ancak günümüzde kullanılan kauçuk asfalt ile ilgili bazı sorunlar var. Kauçuk ile zift arasındaki önemli yoğunluk farkı olduğu için uzun süre depolarda bekletilen kauçuk asfalt yeniden kauçuk ve zifte ayrışıyor.

data-cke-saved-src=http://www.bilimgenc.tubitak.gov.tr/sites/default/files/atik_lastiklerden_asfalt_uretimi_2.jpg

Iowa State Üniversitesi’nde çalışan bir grup araştırmacı kauçuk asfaltı daha kararlı hale getirmenin bir yolunu bulmuş. Dr. Brittany L. Hallmark-Haack ve arkadaşları, Energy & Fuels’te yayımladıkları makalede kauçuk asfalt üretiminde kullandıkları araba lastiği kauçuğunu önce çeşitli polimerlerle (çok sayıdaki küçük molekül birimlerinin birbirine bağlanmasıyla oluşan çok uzun moleküller) karıştırdıklarını yazıyorlar. Böylece malzemenin yoğunluğu düşüyor ve ziftinkine yaklaşıyor. Bu şekilde üretilen kauçuk asfalt hem daha iyi performans gösteriyor hem uzun süre depolanması durumunda bileşenlerine ayrışmıyor hem de daha ucuza mal oluyor. Araştırmacılar en iyi sonuçları 3:1 oranında trans-izoprenden üretilen polimerlerle karıştırılan kauçukla elde ettiklerini söylüyorlar.

Teknoloji

ABD’nin Santa Cruz şehrinde bulunan Kaliforniya Üniversitesi ve Japonya’daki Ritsumeikan Üniversitesinden bir grup araştırmacı, üç boyutlu yazıcıları kullanarak insanlarınkine benzer biçimde çalışabilen robot parmak üretti.

 

Bir grup araştırmacı, tıpkı ayçiçekleri gibi Güneş’i takip eden bir malzeme geliştirdi.