Dünya ve Yaşam
Dr. Tuba Sarıgül
31/08/2016 - 13:50

Beyin Dopingi Mümkün mü?

Beyni elektrik sinyalleri kullanarak uyaran cihaz, sporcuların performansının artırılmasına yardımcı olabilir.

Beyni elektrik sinyalleri kullanarak uyaran cihaz, sporcuların performansının artırılmasına yardımcı olabilir.

Bir sporcunun başarılı olmasını sağlayan en önemli etkenler yetenek yani genetik altyapının uygun olması, düzenli ve yeterli düzeyde antrenman ve sağlıklı bir ruhsal durum. Ancak olimpiyatlar gibi prestijli spor organizasyonlarında fark yaratmak için bazı sporcular başka yöntemlere başvuruyor. Bunlar arasında en bilineni ise hem sporun ruhuyla hem de etik değerlerle uyuşmayan bir yöntem olan doping. Son yıllarda ise üzerinde araştırmalar yapılan farklı bir yöntem var: beynin elektrik sinyalleriyle uyarılarak fiziksel performansın artırılması. Bu amaçla geliştirilen ve Halo Sport olarak isimlendirilen cihaz bir kulaklık gibi başa takılarak kullanılıyor.

Halo Sport, elektrik sinyalleri kullanarak beynin motor korteks bölümündeki sinir hücrelerini uyarıyor. Motor korteks, beynin vücutta hareketle ilgili sistemleri kontrol eden bölgesi.

data-cke-saved-src=http://www.bilimgenc.tubitak.gov.tr/sites/default/files/halo_neurosciences.jpg

Halo Neurosciences

ABD Kayak ve Snowboard Birliği (USSA) bu cihazın etkilerini belirleyebilmek için bir araştırma yaptı. Araştırma aralarında olimpiyatlarda da yarışan yedi kayakla atlama sporcusunun bulunduğu sporcular ile gerçekleştirildi. Sonuçta bu yöntemin sporcuların atlama sırasında ürettikleri itme gücünü ve yere inişteki kontrol kabiliyetlerini artırdığı belirlendi. Ayrıca farklı bir araştırma bu yöntemin sporcuların yorgunluk algısını da azalttığını gösteriyor.

Hâlihazırda Dünya Anti-Doping Ajansı’nın (WADA) yasaklılar listesinde bulunmayan bu yöntem 2016 Rio Olimpiyat Oyunları’nda yarışan farklı sporcular tarafından kullanıldı.

Fiziksel performans üzerine yapılan araştırmalarda genellikle iskelet kas, solunum ve dolaşım sistemlerinin etkisi incelenir. Ancak son yıllarda yapılan araştırmalar bu süreçte beynin işlevini yadsımamak gerektiğini gösteriyor.

Dünya ve Yaşam

Kuşlar fiziksel özelliklerine, uçuş amaçlarına ve dış etmenlere bağlı olarak farklı hızlarda uçabilir.

Sakarya Üniversitesi ve Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesinden iki araştırmacı sadece Bolu’nun Aladağlar bölgesinde yetişen yeni bir bitki türü keşfetti.