Teknoloji
Ayşenur Okatan
09/01/2019 - 17:52

Doğada Çözünebilen Plastikler

Bir grup bilim insanı artan plastik kirliliğine karşı doğada çözünebilen biyolojik polimer üretmeyi başardı.

Dünyada her yıl yaklaşık 300 milyon ton plastik üretiliyor. PET şişelerin, oyuncakların, kablo kaplamalarının vs. üretiminde yararlanılan plastikleri hayatımızın birçok alanında çeşitli amaçlar için kullanıyoruz. Ancak ham maddesi çoğunlukla petrol olan plastikler doğada kendiliğinden parçalanarak yok olmuyor. Üstelik plastiklerin üretimi sırasında doğaya zararlı kimyasal maddeler salınıyor. Doğada çözünmeyen plastik kullanımının gittikçe artması çevre sorunlarını da beraberinde getiriyor.

data-cke-saved-src=http://www.bilimgenc.tubitak.gov.tr/sites/default/files/plastik_kirlilik_geri_donusum_3.png

Polimerler monomer adı verilen küçük moleküllerin bir araya gelmesiyle oluşan uzun zincirli yapılardır. Günlük hayatta çoğunlukla polimer kavramı yerine plastik kullanılır.

Yakın zamanlarda Tel Aviv Üniversitesi’nden bir grup bilim insanı artan plastik kirliliğine karşı doğada çözünebilen biyolojik polimer üretmeyi başardı. Bioresource Technology dergisinde yayımlanan çalışmada araştırmacılar bu amaçla deniz yosunuyla beslenebilen bir çeşit mikroorganizma kullandı.

data-cke-saved-src=http://www.bilimgenc.tubitak.gov.tr/sites/default/files/biyoplastik_geri_donusum-2_1.jpg

Görseli büyütmek için üzerine tıklayın.

Deniz yosunları fotosentez yaparak vücutlarında karbonhidrat içeren besinleri depolar. Deniz yosunuyla beslenen Haloferax mediterranei adlı mikroorganizmalar karbonhidratları kullanarak enerji üretir ve canlılık faaliyetlerini sürdürürler. Araştırmada bu mikroorganizmalar deniz yosununun fotosentez sonucu ürettiği besinleri fermente ederek (karmaşık yapıdaki maddelerin oksijen kullanılmadan daha küçük parçalara ayrıştırılması) doğal yollardan bir çeşit biyolojik polimer üretti. Daha önce yapılan benzer bir araştırmada şeker kamışı kullanılarak biyolojik polimer üretilmişti.  

Elde edilen veriler gelecekte biyoplastik ürünlerin üretiminde farklı yenilenebilir kaynaklardan elde edilen biyolojik polimerlerin kullanılabileceğini gösteriyor.

Teknoloji

Siber güvenlik uzmanları, bilgi sistemlerindeki verileri yetkisiz erişimden, yasa dışı kopyalamadan ve hırsızlıktan koruyan kişilerdir. Peki siber güvenlik uzmanları hangi özelliklere sahiptir?

ABD’li mucit Elisha Otis, gerektiğinde devreye girerek kabinin düşmesini engelleyecek bir emniyet freni icat ederek asansörleri insanlar için güvenli hâle getirdi.