Ayın Matematik Sorusu köşesinde Temmuz 2026 sorusunu doğru çözenler belli oldu.

Hiç fark ettiniz mi? Aynı hastalığa sahip iki kişi aynı ilacı aynı dozda kullanmasına rağmen biri kısa sürede iyileşirken diğeri beklenen faydayı göremeyebilir. Üstelik bazı kişiler ilacı herhangi bir sorun yaşamadan kullanırken bazılarında ciddi yan etkiler ortaya çıkabilir. Günlük yaşamda sıkça karşılaşılan bu farklılığın en önemli nedenlerinden biri genetik yapımızdır. İşte bu noktada karşımıza son yılların en dikkat çekici bilim alanlarından biri olan farmakogenetik çıkıyor. Farmakogenetik, genlerimizin ilaçlara verdiğimiz yanıtı nasıl etkilediğini araştıran bir bilim dalıdır.

Yapay zekâ sistemleri, bulut hizmetleri ve dijital platformlar büyüdükçe veri merkezlerinin enerji ihtiyacı da hızla artıyor. Bu artış, bazı araştırmacıları ve teknoloji şirketlerini alışılmadık bir fikri tartışmaya yöneltiyor: Veri merkezleri bir gün Dünya yörüngesinde kurulabilir mi?

Yaz gecelerinde kırlarda dolaşırken karanlıkta parlayan ateş böceklerini izlemek birçok kişiye etkileyici gelir. Onların parıltısı, doğadaki en dikkat çekici olaylardan biri olan biyoışıldamanın (biyolüminesans) yani canlıların ışık üretebilmesinin bir örneğidir. Ateş böcekleri ışıklarını yalnızca eş bulmak için değil, bazı durumlarda avlarını kandırmak için de kullanır. Gelin, ateş böceklerinin ışıklarla kurduğu bu karmaşık iletişim ağına yakından bakalım.

Diş eti kanaması çoğu zaman küçük bir sorun gibi görülür. Oysa ağızda başlayan uzun süreli iltihap, bağışıklık sistemi ve kan dolaşımı yoluyla vücudun farklı bölgelerini etkileyebilir. Bilim insanları günümüzde ağız sağlığı ile beyin arasındaki bu olası bağlantıyı araştırıyor.

NASA’nın Dragonfly görevi, Satürn’ün en büyük uydusu Titan’da, yaşamın ortaya çıkmasına zemin hazırlayan kimyasal süreçleri araştıracak. Otomobil büyüklüğündeki sekiz rotorlu keşif aracının, Temmuz 2028’de uzaya gönderilmesi ve 2034’ün sonlarına doğru Titan’a ulaşması hedefleniyor.

Bir karınca yuvasının yanından geçtiğimizde çoğu zaman yalnızca küçük bir giriş deliği ya da hafif bir toprak kabartısı görürüz. Oysa bu mütevazı görünümün altında karmaşık bir yaşam alanı yer alır. Karınca yuvaları tüneller, odacıklar, girişler ve bazı türlerde havalandırmayı destekleyen açıklıklardan oluşan dinamik yapılardır. Bu yapılar çok sayıda işçi karıncanın bulundukları noktadaki sıcaklık, nem, toprak yapısı ve kimyasal izler gibi ipuçlarına verdiği basit tepkilerle ortaya çıkar. Bu nedenle karınca yuvaları, doğada merkezi bir yönetim olmadan düzenli yapıların nasıl oluşabildiğini gösteren dikkat çekici örneklerden biridir.

Beynimiz her gün çok sayıda duyusal uyaranı ve bilgiyi işler. Bir yüzü tanımamız, bir şiiri ezberlememiz ya da yıllar önce yaşadığımız bir olayı hatırlamamız, yaklaşık 86 milyar sinir hücresinin oluşturduğu olağanüstü bir iletişim ağı sayesinde mümkün olur.

Obezite, günümüzde küresel ölçekte giderek büyüyen önemli bir halk sağlığı sorununa dönüşmüş durumda. Bu durum, yalnızca sağlık sistemleri üzerindeki yükü artırmakla kalmıyor, bireyler de beden algıları ve kilo kontrolü konusunda hissettikleri baskı nedeniyle hızlı, kolay sonuç alma arayışıyla kanıtlanmamış takviye ürünlerine ya da tıbbi gereklilik dışında kullanılan reçeteli ilaçlara yönelebiliyor. Son dönemde bunun en görünür örneklerinden biri, Ozempic®. Kimileri onu "mucize iğne" olarak nitelendiriyor kimileri ise kısa sürede yaşadıkları kilo kaybı deneyimleriyle gündeme taşıyor. Peki Ozempic gerçekte ne yapıyor? Vücutta hangi mekanizmaları harekete geçiriyor ve kimler için tasarlandı?

Sosyal medya günümüzde milyarlarca insanın günlük yaşamının ayrılmaz bir parçası hâline gelmiş durumda. Sabah uyandığımızda ilk baktığımız yerlerden biri sosyal medya uygulamaları oluyor. Haberleri takip ediyor, arkadaşlarımızla iletişim kuruyor, yeni bilgiler öğreniyor, eğleniyor ve görüşlerimizi paylaşıyoruz. Özellikle gençler için sosyal medya yalnızca bir iletişim aracı değil, aynı zamanda dünyayı anlamlandırma, gündemi takip etme ve kendini ifade etme ortamı olarak da işlev görüyor. Peki sosyal medya gerçekten yaşamımızı kolaylaştıran bir teknoloji mi? Yoksa görünürde sunduğu özgürlüklerin arkasında bazı riskler mi barındırıyor?

Sabah uyandığınızda giydiğiniz kıyafetlerin, sırtınıza aldığınız çantanın, belki de şu an üzerine oturduğunuz koltuğun kumaşının nasıl üretildiğini hiç merak ettiniz mi? Kullandığımız kumaşlar sadece moda dünyasının bir parçası değil, aynı zamanda malzeme ve tekstil bilimlerinin günlük yaşamımızdaki en önemli uygulama alanlarından biri.